Kepler ziet zijn eerste exoplaneten

Planetenjager Kepler heeft zijn eerste planeten buiten het zonnestelsel gevonden: drie buitenaardse werelden werden al met telescopen op aarde ontdekt. De vondsten bevestigen dat Kepler’s instrumenten gevoelig genoeg zijn om aardse planeten te ontdekken rond zonachtige sterren, maar ze kunnen ook onverwacht gevoelig zijn voor geladen deeltjes in de ruimte.

Kepler werd op 6 maart gelanceerd met een simpel doel: speur de hemel af op aardse planeten voor drie en een half jaar. De telescoop werkt met de transitmethode: deze is gebaseerd op het feit dat de planeet een deel van de ster afdekt als hij in zijn omloopbaan tussen ons en de ster komt te staan. Op deze manier verandert de lichtintensiteit van de ster op een specifieke manier en kan men ook een berekening maken van de omloopsnelheid van de planeet. De Kepler is gericht op een gebied van 100 vierkante graden van de Melkweg tussen de sterrenbeelden Zwaan en Lier, waar zich zo’n 4,5 miljoen sterren bevinden waarvan 100.000 sterren met een mogelijkheid op planeten.

In de eerste tien dagen van zijn kalibratieperiode verzamelde Kepler gegevens van 52496 sterren, drie daarvan is bekend dat ze transitplaneten hebben. “Elke planeet die je vanaf de aarde kunt detecteren, zal voor de Kepler zeer duidelijk zichtbaar zijn”, aldus projectleider Jim Fanson van het JPL.

Eén van die planeten, HAT-P-7b, heeft goed nieuws: Kepler is inderdaad gevoelig genoeg om aardse planeten te detecteren. HAT-P-7b is zo warm, meer dan 2300 graden Celsius, dat het zijn eigen licht uitstraalt. “Dit is ongeveer de temperatuur van een gloeiend rood verwarmingselement in een kachel of broodrooster”, zegt adjunct-deelonderzoekleider David Koch. “De planeet is dus gloeiend rood.”

De Kepler is niet alleen gevoelig voor aardse planeten. Het is waarschijnlijk meer vatbaar voor schadelijke kosmische straling dan wetenschappers hadden gedacht. Kepler’s computer is op mysterieuze wijze in stand-by, of ‘veilige’ modus gegaan sinds de lancering, de eerste keer op 15 juni en de tweede keer op 2 juli. Dit gebeurt wanneer de computer onverwacht niet kan communiceren met de elektronica van de telescoop, hierdoor herstart de telescoop zichzelf als een voorzorgsmaatregel.

11 reacties

  • jos

    7 augustus 2009

    Pica?

    [Edit door mod: niet van de exoplaneet zelf, maar er staat er nu één]

  • simpleminded

    7 augustus 2009

    [Edit door mod: niet doen]

  • xzaz

    7 augustus 2009

    Kunnen ze niet gelijk Hubble erop zetten om een foto van de planeet te maken die dicht in de buurt komt van onze planeet? Zo is het niet meer zoeken als een spelt in een hooiberg maar zoek je in ieder geval wat gerichter.

  • Samantha Diesel

    7 augustus 2009

    “…meer dan 2300 graden Celsius, dat het zijn eigen licht uitstraalt. “Dit is ongeveer de temperatuur van een gloeiend rood verwarmingselement in een kachel of broodrooster”
    Ik hoop niet dat het in mijn broodrooster 2300° wordt, dat lijkt me toch wel erg warm.
    Maar wat ik me afvraag: Kan de Kepler telescoop deze planeet ook zien als deze niet in transit is, dus als deze bijv. op het verste punt naast de ster staat?

  • Rudy

    7 augustus 2009

    Nee, zo werkt Kepler niet. Het doel van Kepler is om te onderzoeken hoeveel planeten er eigenlijk zijn. Kepler bekijkt tegelijkertijd een heleboel sterren, en kan planeten detecteren door die transits.
    Hieruit valt op te maken bv wat de baan rond de ster van zo’n planeet is, en of de planeet in een gunstige baan rond de ster beweegt zodat het misschien geschikt is voor het ontstaan van leven.
    Door Kepler zal hopelijk veel duidelijker worden hoeveel planeten in zo’n gunstige baan bewegen, net als de aarde, en ook of er verschillen zijn tussen de planeten en hun banen bij verschillende soorten sterren. Kepler is ontworpen om dit soort vragen te beantwoorden. Er zijn inmiddels al zo’n 350 planeten bekend buiten ons eigen zonnestelsel, en Kepler zal onze kennis over planeetstelsels rond andere sterren hopelijk flink vergroten.

    Wat betreft de Hubble Space Telescope, die zou steeds maar een heel klein stukje van de hooiberg zien, de kans dat je dan toevallig een speld ziet in dat hele kleine stukje hooiberg is dan klein. De strategie van Kepler is juist om een veel groter stuk van de hooiberg in 1 keer te bekijken (ongeveer 100 000 sterren tegelijkertijd), en met de transit-techniek pik je de spelden die je zoekt er dan relatief gemakkelijk tussenuit.

  • koos

    7 augustus 2009

    2300 graden voor een brood rooster is heel heet wij gieten vloeibaar ijzer op 1450 graden bij 1800 graden kan je er al niet meer in kijken zo heet is het dan David Koch zit zeker nog met ze zonnebril op ze vacantie adres

  • Carbon

    7 augustus 2009

    HAT-P-7b is so hot – more than 2300 °Celsius – that it radiates its own light. “That is about the temperature of a glowing red heating element in a stove or toaster,” says deputy principal investigator David Koch of NASA’s Ames Research Center.

    Die vent zit inderdaad te slapen volgens mij…

  • Rudy

    8 augustus 2009

    Of het is hier New Scientist bezig… Volgens een artikel van Scientific Amercan zei hij: “It is so hot, in fact, that it glows, like the heating element in your oven or toaster.” Dat is een subtiel verschil…

  • Aika

    8 augustus 2009

    Lijkt mij ook een te hoge temperatuur voor een broodrooster, hij zal wel bedoelen dat de kleur hetzelfde is. Want het verwarmingselement gloeit namelijk rood als je de broodrooster aanzet.

  • alex

    8 augustus 2009

    hmmm niet perse, denk aan een lamp.. de temperatuur van het stukje tungsten is gigantisch hoog.. de warmte in de oven zelf is mischien maar 200 – 250 graden maar het element zelf kan wel veel en veel warmer zijn.. maar dan natuurlijk zeker niet van staal en dergelijke metalen

  • ruimte worm

    2 oktober 2009

    de afstanden zijn enorme groot bijna niet te bevaten toch zijn we weer een stap dichter bij iets

Comments are closed.