Gigantische ‘zeepbel’ gespot in de ruimte

Het lijkt op een zeepbel of wellicht op een camerafout, maar op een nieuwe opname is een pas ontdekte planetaire nevel zichtbaar. Dave Jurasevich van het observatorium Mount Wilson in Californië stuitte op 6 juli 2008 op de ‘Cygnus Bubble’, die vernoemd is naar het sterrenbeeld waar het object zich in bevindt, terwijl hij beeldmateriaal verzamelde van een bepaald gebied aan de hemel. Enkele dagen later verscheen de nevel ook op foto’s die werden gemaakt door de amateur-astronomen Mel Helm en Keith Quattrocchi en toen wist Jurasevich het zeker: hij had een nieuwe planetaire nevel ontdekt.

De bubbel, welke sinds vorige week officieel PN G75.5+1.7 wordt genoemd, is er echter al een tijdje. Een nadere analyse van de beelden van de tweede Palomar Sky Survey laat zien dat het zestien jaar geleden dezelfde grootte en helderheid had. Jurasevich denkt dat men de nevel over het hoofd heeft gezien omdat het zeer zwak is. “Het is een prachtig voorbeeld,” aldus Adam Frank van de Universiteit van Rochester in New York. “Bolvormige nevels zijn zeer zeldzaam.” Een verklaring is dat we naar een typisch cilindrisch object kijken, dat vanaf onze planeet op een reusachtige bel lijkt. Het is hoe dan ook verbazingwekkend symmetrisch volgens Frank.

Planetaire nevels, die zo worden genoemd dankzij een foute gedachtegang van vroegere astronomen, worden gevormd wanneer een ‘vergrijzende’ ster die tot acht keer zo massief is als de zon diens buitenste lagen uitstoot als wolken van lichtgevend gas. Het overgrote deel van deze nevels heeft een elliptische vorm, heeft twee rondingen aan de buitenkant of is sigaarvormig. Hoewel onze ster ook een grote hoeveelheid materie uit zal stoten in diens laatste levensfase bevat het lang niet genoeg massa om ook te eindigen als een kleurrijke nevel.

7 reacties

  • Maikovich

    25 juli 2009

    PRACHTIG! Zó rond ook!

  • Jonathan Dhaese

    27 juli 2009

    Toen ik de foto zag, dacht ik aan photoshop. Toen ik de tekst begon te lezen, las ik een camerafout. Toen ik de tekst volledig had gelezen, zag ik in dat het blijkbaar gewoonweg de natuur is. Deze is echt mooi.

  • Hubble

    28 juli 2009

    Ja, mooi plaatje 😀 en zeker een mooie ontdekking…. 2008 ???

  • Patrick

    28 juli 2009

    Dit ziet er te bizar uit, het is waarschijnlijk een hoax.

  • Jonathan

    28 juli 2009

    Patrick, het artikel over de bel is uitgegeven door New Scientist. Voor zover ik weet onderzoeken zij hun bronnen uitvoerig voordat men erover bericht en bijgevolg heb ik geen weet van hoaxen gedurende de +- 2 jaar ik het tijdschrift online volg.

  • Nick

    28 juli 2009

    Dit is absoluut geen hoax. De laatste alinea van het artikel vertelt ons de oorzaak van zo een “zeepbel” en die lijkt mij volstrekt logisch.
    Wederom een prachtige foto.

  • bladerunner

    28 juli 2009

    Vergelijk deze opname eens met opnames van NGC 6853 (M27) de “Dumbbell” Nebula.

    http://en.wikipedia.org/wiki/Dumbbell_Nebula
    http://www.astro-ge.net/ephemerides/01Septembre12.jpg

    Dan zie je ook bij deze nevel aan de rand een soort verdikking, en zie je ook de achtergrond sterren er door heen. Ik vermoed dat deze perfect cirkelvormige variant is voortgekomen uit een ster die net genoeg massa had om het planetaire nevel stadium te bereiken. De explosie was zo gering dat er geen heftige botsingen (schokgolven) ontstonden waardoor de buitenlaag vrij rustig uitzette en niet vervormde zoals meestal later te zien is bij planetaire nevels. Het zou volgens mij de transparantie verklaren: weinig massa, dus ook een zeer ijle structuur.

Comments are closed.