Raadselachtige ‘blob’ van gas ontdekt in het vroege universum

Onderzoekers hebben een een primordiale ‘blob’ van gas ontdekt die mogelijk het meest massieve object is dat tot op de dag van vandaag is gevonden in het vroegere universum. De gaswolk, welke op een afstand van ongeveer 12,9 miljard lichtjaar ligt, zou gevormd zijn in die periode waarin de reionisatie van materie in het universum begon, zo’n tweehonderd miljoen tot één miljard jaar nadat de oerknal plaats vond. In dat tijdsbestek werd de periode die bekend staat als de kosmische ‘dark ages’ afgesloten en begon de vorming van sterren en stelsels.

Sterrenkundigen zien nu het warm en energetisch waterstofgas dat afstamt uit dit tijdperk in de vorm van objecten zoals de pas ontdekte wolk, die vernoemd is naar de legendarische Japanse koningin Himiko. De wolk is ruim tien keer zo zwaar als het volgende relatief grote object dat gevonden werd in het jeugdige universum en heeft een doorsnede van zo’n 55.000 lichtjaar, wat overeenkomt met de helft van de diameter van ons melkwegstelsel. “Zelfs wij astronomen begrijpen niet wat dit voor soort objecten is,” zei Masami Ouchi, die deelnam aan de studie naar Himiko.

Het zou een geioniseerde halo van gas die een supermassief zwart gat omgeeft kunnen zijn, of een afkoelende gaswolk die de voorloper is van een volwaardig sterrenstelsel. Maar het is ook mogelijk dat de wolk het resultaat is van de botsing tussen twee jonge stelsels, van hevige stervorming of een alleenstaand reusachtig sterrenstelsel. Met behulp van observaties die uitgevoerd zullen worden door de Hubble Space Telescope wil men binnenkort een antwoord op de vraag wat het mysterieuze object in werkelijkheid is vinden.