Doorzoek augustus 2007

Ballonnen duiken atmosfeer Venus in

NASA’s Jet Propulsion Laboratory is bezig met de ontwikkeling van een prototype van twee ballonnen die over enkele jaren de atmosfeer van Venus in moeten duiken en enkele kilometers boven het oppervlak van de kolkende planeet moeten gaan zweven. Wetenschappers hopen op deze manier een beter beeld te krijgen van het oppervlak van Venus, zijn dikke atmosfeer en de bizarre snelle winden die razen op de zusterplaneet van de aarde en de merkwaardige chemie. Venus is de zusterplaneet van de aarde en de iets kleinere planeet bezit een atmosfeer die meer dan honderd keer zo dik is als de atmosfeer van onze blauwe planeet. Twee ballonnen moeten in relatief ‘koele’ regionen in de atmosfeer afdwalen naar het oppervlak.

Tweede ronde Spacetelescope Contest

Welkom bij de Spacetelescope Contest op AstroVersum. In deze contest strijden verschillende foto’s van de Hubble Space Telescope, het Chandra X-ray Observatory en de Spitzer Space Telescope om de eerste plek. De eerste ronde is inmiddels afgelopen en uit deze ronde zijn acht foto’s naar voren gekomen die het tegen elkaar op zullen gaan nemen vanaf nu. De Hubble Space Telescope, die fotografeert in visueel licht, het Chandra X-ray Observatory, die in röntgenlicht fotografeert en de Spitzer Space Telescope, die in infrarood licht fotografeert, nemen het tegen elkaar op. Lees gauw verder, bekijk de kandidaten en stem!

Situatie van Marsrovers tijdens Marsstorm te zien op foto’s

Eind juli woedde er op Mars een gigantische stofstorm. Op foto’s die onlangs is vrijgegeven door de NASA is duidelijk te zien hoe het overleven van de Marsrovers Opportunity en Spirit op Mars ging. Op de foto’s is te zien hoeveel zonlicht er was op Mars, omdat de storm namelijk het zonlicht op Mars blokkeert.

NASA gaat naar Jupiters maan Europa

Veel wetenschappers denken dat Jupiters maan Europa de beste kandidaat is voor het huisvesten van buitenaards leven in ons zonnestelsel. Waarnemingen van de Voyager en de Galileo ruimtesondes suggereren dat Europa een diepe, mogelijk warme oceaan bezit onder een dikke laag van ijs. Niet alleen wetenschappers, maar ook de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie wil dat er een sonde de oceaan in gaat duiken en op zoek moet gaan naar leven. NASA’s Jet Propulsion Laboratory is op dit moment bezig met het ontwikkelen van een ruimtesonde die in een lage baan rond de ijzige maan moet gaan draaien, om zo de aanwezigheid van een warme oceaan te kunnen bevestigen.

Oudste levensvormen ooit gevonden

In de permafrost van het zuidelijke poolgebied, Siberië en Alaska zijn levensvormen ontdekt die al meer dan 500.000 jaar leven. Het zijn de oudste levende wezens op aarde die tot nu toe ontdekt zijn door wetenschappers. Deze pas ontdekte organismen hebben de afgelopen honderdduizenden jaren steeds de beschadigingen in hun DNA kunnen herstellen, waardoor ze overleefden. Eerder werden micro-organismen ontdekt die 100.000 jaar oud waren, maar deze konden alleen tot leven gebracht worden door mensen, en dat ging niet gemakkelijk. Het onderzoek werd door wetenschappers vandaag gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift Proceedings of the National Academy of Sciences.

Nieuwe blik op ondergronds hol van Mars

NASA’s Mars Reconnaissance Orbiter heeft een zwart gat op Mars opnieuw onder de loep genomen. Het gat, dat tot voor kort een raadsel was voor wetenschappers van de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA, blijkt een verticale schaft te zijn die is ontstaan door lava van de nabijgelegen vulkaan Arsia Mons. Lange tijd was het gat een groot raadsel, al dachten wetenschappers dat het ging om een ondergrondse grot van ruim honderd meter diep. Op de vorige foto die van het gat werd genomen door de ruimtesonde was er niets meer te zien dan een zwarte vlakte, maar nu verlicht de zon de rechterkant van de schacht.

Regen.. maar dan niet op aarde

Astronomen van de Universiteit van Rochester, Engeland, hebben een grote hoeveelheid water ontdekt in een protoplanetaire schijf rond een extreem jonge, ontwikkelende ster. De hoeveelheid bedraagt maarliefst vijf keer de inhoud van de oceanen op onze planeet. De ontdekking, die vandaag gepubliceerd werd in de nieuwste uitgave van het tijdschrift Nature, laat voor de eerste keer een glimp zien van een protoplanetaire schijf die als het ware ‘gevoerd’ wordt. Eindelijk lijken astronomen het antwoord op de vraag hoe planetaire stelsels aan water komen te hebben gevonden, nu ze hebben ontdekt dat er een supersonische regen aanwezig is in de schijf.

Militair zag pulsars eerder dan wetenschappers

Het verhaal over de ontdekking van pulsars is al duizend keer verteld, maar moet herschreven worden: het klassieke verhaal luidt dat begin augustus 1967 Miss Jocelyn Bell, een pas afgestudeerde jongedame die de taak had om registraties van radiosignalen uit te pluizen op zoek naar quasars, merkt dat er in de signalen iets vreemds zat: scherpe, periodieke radiopulsen met een nooit geziene regelmaat van 1 puls per 1,337 seconden.

Spitzer viert vierde verjaardag met Helixnevel

Met een nieuwe prachtige foto van de Helix wordt de vierde verjaardag van de lancering van NASA’s ruimtetelescoop Spitzer gevierd. Deze spectaculaire foto, die een stervende ster met een nevel van 6 lichtjaar breed weergeeft, is voor veel amateurs en professionele astronauten een favoriet object.

Aziatische race om de maan

De Japanse ruimtevaartorganisatie JAXA gaat op 13 september een satelliet lanceren die het oppervlak van de maan moet onderzoeken. De Japanse satelliet SELENE moet de concurrentie aangaan met een Chinese satelliet, die volgens Beijing eveneens in september zal worden gelanceerd. Beide landen willen op termijn ook een menselijke maanlanding bewerkstelligen.

Uranus, maar dan anders

De ringen van Uranus zijn aanzienlijk veranderd sinds de ruimtesonde Voyager 2 ze in 1986 fotografeerde. Dit blijkt uit recente foto’s, gemaakt met de Very Large Telescope in Chili en de Hubble Space Telescope. Op 16 augustus waren de ringen van Uranus precies van opzij te zien. Deze unieke gebeurtenis vindt maar eens in de 42 jaar plaats en gaf astronomen de kans hele zwakke ringen van Uranus te bestuderen, die normaal niet zichtbaar zijn. Op 14 augustus jongstleden nam de Hubble Space Telescope de blauwe planeet ook onder de loep met Hubble’s Wide Field Planetary Camera 2.

Wetenschappers ontwikkelen kunstmatig leven

Een groep wetenschappers verwacht dat er binnenkort kunstmatig leven gecreëerd kan worden. Wetenschappers van over de hele wereld zijn al tijden bezig om vanuit het niets leven te creëren. De verwachting is dat dit over maximaal tien jaar gaat lukken.

Marsrovers hervatten missie; nieuwe stormen ontwikkelen zich

Nadat de Marsrovers Spirit en Opportunity gedurende de afgelopen zes weken stil hebben gestaan zijn ze hun missie nu hervat. Op 21 augustus jongstleden legde de Mars Exploration Rover Opportunity 13,38 meter af richting de rand van de Victoriakrater, die de rover alsnog gaat betreden volgens de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA. Maar nog niet alle ellende is voorbij, want er zijn namelijk twee nieuwe stormen in aantocht en de zonnepanelen van de twee Marsrovers liggen nog vol met een dikke laag stof.

Enorme leegte in het heelal ontdekt

Sterrenkundigen van de Universiteit van Minnesota hebben in de ruimte een enorme leegte ontdekt van bijna een miljard lichtjaar doorsnede, waar niet alleen gewone materie ontbreekt, maar waar ook de donkere materie afwezig lijkt te zijn. Er waren al eerder van dat soort gaten (voids) in het heelal ontdekt, maar eentje van deze omvang was nog niet eerder bekend. De omvang van de leegte is ook niet te verklaren met de huidige heelalmodellen.

De aarde vanuit de ruimte: Jamesbaai

Deze keer in onze wekelijkse rubriek een foto van de Envisat. Deze keer de Jamesbaai, het zuidelijke puntje van Hudson Bay in oost-Canada. De James Bay ligt tussen de provincies Quebec (rechts) en Ontario (links).

ESTEC test supergestroomlijnde satelliet GOCE

De ‘Ferrari’ onder de satellieten, ESA’s GOCE zwaartekrachtsatelliet, is op 23 augustus aangekomen bij ESTEC. De supergestroomlijnde satelliet wordt dit najaar getest in de grote ruimtesimulator en de akoestische kamer.

Big-bang-natuurkundige Alpher overleden

Op zondag 12 augustus j.l. is de Amerikaanse natuurkundige Ralph Alpher op 86 jarige leeftijd overleden. In de jaren veertig werkte hij nauw samen met George Gamow en Ralph Herman bij het opstellen van de Big Bangtheorie. Hij probeerde als een van de eerste de hoeveelheid (abundantie) van alle elementen uit te rekenen die tijdens de oerknal werd gevormd (De zogenaamde Big Bang nucleosynthese.) en ook wat de temperatuur was van de straling die na de oerknal was overgebleven.

Water op Mars verdwenen door de zon

Wetenschappers hebben gisteren op het European Planetary Science Congress in Potsdam, Duitsland, de resultaten van een onderzoek gepubliceerd waaruit blijkt dat zonnevlammen ervoor gezorgd hebben dat de dikke dampkring van onze buurplaneet Mars is verdwenen. Onderzoekers vroegen zich al langer af waar de dikke dampkring van de rode planeet is gebleven, maar met dit onderzoek lijken wetenschappers het antwoord op die vraag gevonden te hebben. Eind 2006 toonde de Europese ruimtesonde Mars Express al aan dat er bij uitbarstingen op de zon zuurstofionen uit de ijle atmosfeer van Mars worden ‘geschoten’, en dit is mogelijk omdat onze buurplaneet geen magnetisch veld bezit dat de dampkring beschermt tegen deeltjes van onze ster.

Video landing ruimteveer Endeavour

Gisteravond om 18.32 uur Nederlandse tijd landde Space Shuttle Endeavour succesvol op het Kennedy Space Center in Florida. Op 9 augustus jongstleden vertrok de Endeavour ruim om 00.36 uur richting het internationale ruimtestation ISS, waar de astronauten van missie STS-118 samen met de huidige bemanning van het ruimtestation – bestaande uit drie mensen – verbleven. Oorspronkelijk zou het ruimteveer vanavond landen op het Kennedy Space Center, maar in verband met de dreiging van de orkaan Dean, die overigens is afgezwakt tot categorie 2 (de orkaan was er eerst een van categorie 5 en gisteren een van categorie 3), wilde NASA het ruimteveer eerder laten landen. Lees verder voor een video!

Nieuw: Google Sky

Google kondigt woensdag een nieuwe functionaliteit in Google Earth aan: Sky. Hiermee kunnen gebruikers de sterrenhemel afspeuren zoals die vanaf de aarde te zien is. Met Sky kunnen gebruikers volgens Google door honderd miljoen sterren navigeren en tweehonderd miljoen zonnestelsels. Het bedrijf noemt de toevoeging ‘een unieke speeltuin voor het leren over en visualiseren van de ruimte, dankzij de hogeresolutiebeelden en informatieve vensters’.

Astrofoto vd week – Hubble Ultra Deep Field

Dit keer in deze rubriek op AstroVersum geen foto van een object die is gemaakt door een amateur-astronoom, maar een foto van de Hubble Space Telescope, misschien wel de meest belangrijke foto die ooit is genomen. Van 18 tot 28 december 1995 richtte de telescoop van de ruimtevaartorganisatie NASA zijn spiegel op een klein deel van de hemel, dat de vergelijken is met het oog van onze koningin Beatrix op een dubbeltje dat je vasthoudt als je je arm helemaal naar voren strekt. De bijzondere opname, die door het leven gaat als ‘Hubble Ultra Deep Field’, toont honderden miljarden sterrenstelsels, van kleine stipjes tot duidelijk herkenbare objecten. Pas als je deze foto bekijkt besef je hoe klein onze aarde eigenlijk is.

Space Shuttle Endeavour succesvol geland! [update]

Space Shuttle Endeavour is volgens de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie klaar voor de landing van vanavond. Om 18.30 uur Nederlandse moet het ruimteveer na iets minder dan twee weken terugkeren op aarde, samen met de zeven bemanningsleden. Op 9 augustus jongstleden vertrok de Endeavour ruim een half uur na middernacht richting het internationale ruimtestation ISS, waar de astronauten van missie STS-118 samen met de huidige bemanning van het ruimtestation – bestaande uit drie mensen – verbleven. Oorspronkelijk zou de shuttle morgenavond landen op het Kennedy Space Center, maar in verband met de dreiging van de orkaan Dean, die overigens is afgezwakt tot categorie 3, wil NASA het ruimteveer eerder laten landen.

Dichtstbijzijnde neutronenster ontdekt

Amerikaanse en Canadese astronomen hebben in het bekende sterrenbeeld Kleine Beer een bijzondere neutronster ontdekt, de meest nabijgelegen ster uit zijn categorie die ooit is waargenomen op aarde. De onderzoekers denken dat de ster zich op een afstand van 250 tot 1000 lichtjaar van onze planeet bevindt. De neutronster is vernoemd naar Calvera, een schurk uit de Amerikaanse film ‘The Magnificent Seven’. De neutronenster is niet zomaar een neutronenster, want het blijkt een geisoleerde ster te zijn. Eerder werden er acht andere neutronensterren ontdekt die merkwaardig genoeg ook geisoleerd waren aan de buitenkant. Een neutronenster is het resultaat van de ontploffing van een ster die 1,4 tot 3 keer zo zwaar is als onze ster, de zon.

30ste verjaardag Voyager 2

Voyager 2, de eerste ruimtesonde in het Voyagerprogramma van de NASA in de jaren zeventig, is dertig jaar geleden de ruimte in gelanceerd. Samen met zijn broertje Voyager 1 vloog de sonde tientallen jaren geleden langs de twee gasplaneten Jupiter en Saturnus, om daarna in zijn eentje ook de planeten Uranus en Neptunus te passeren. De missies waren een groot succes; voor het eerst kregen astronomen een goed beeld van de vier buitenste planeten van ons zonnestelsel. De twee ruimtesondes bevinden zich nu op vele miljarden kilometers afstand en, in het gezelschap van verschillende platen met muziekfragmenten, vliegen ze nu in de interstellaire ruimte.

Gegevens over de zon verspreid via B.USOC

Vorige week arriveerde Solar op het Kennedy Space Center van de NASA in Florida na een reis van zeven dagen vanuit Turijn in Italië. Het gaat om drie instrumenten voor het Europees ruimtelaboratorium Columbus, bedoeld om de zon waar te nemen. Via het Belgische B.USOC zullen de gegevens van Solar verspreid worden.

Endeavour losgekoppeld van ISS

Het Amerikaanse ruimteveer Endeavour is zondag losgekoppeld van het internationale ruimtestation ISS voor een vervroegde terugreis naar aarde. Dat heeft de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA laten weten.

Space Shuttle Endeavour mogelijk eerder terug

De Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA neemt voorzorgsmaatregelen om spaceshuttle Endeavour mogelijk een dag eerder op aarde terug te laten keren. Volgens een woordvoerder van NASA gebeurt dit in verband met de dreiging van de orkaan Dean, die steeds sterker wordt.

Aardes in overloed in het heelal

De chemische vingerafdruk van een uitgebrande ster duidt aan dat Aardse planeten meer in het universum aanwezig zijn dan we denken en de afdruk zou aanwijzingen kunnen geven over de toekomst van ons zonnestelsel nadat de zon over een paar miljard jaar ontploft en er een witte dwerg voor in de plaats komt. Astronomen van de Universiteit van Californië rapporteren dat de witte dwergster GD 362, die is omringd door stoffige ringen die lijken op die van planeet Saturnus, is vervuild door een asteroide die een lange tijd geleden in de atmosfeer van de ster chemische elementen achterliet. Zo’n waarneming is ongekend in de astronomie. Heeft er een gewelddadige wisselwerking tussen de ster en de asteroide plaatsgevonden?

Nieuwe naam Melkweg: Binominis

Wetenschappers dachten de afgelopen circa vijftig jaar, om precies te zijn vanaf 1959, dat het nog ongeveer vier tot zeven miljard jaar zou duren totdat het Andromedastelsel de afstand tussen ons sterrenstelsel en M31 had overbrugt. Maar die berekening werd in de dagen gemaakt voor de ontdekking van halo’s rond sterrenstelsels van donkere materie. De aanvullende massa van de halo’s zorgt er voor dat beide sterrenstelsels een grote aantrekkingskracht hebben en dat de afstand sneller is overbrugt. In plaats van vier tot zeven miljard jaar duurt het nog twee miljard jaar totdat het proces voor de botsing begint. Als het Andromedastelsel en de Melkweg botsen ontstaat er een nieuw sterrenstelsel, dat nu eindelijk een naam heeft gekregen: Binominis.

Fysici gaan sneller dan het licht

Lichtsnelheid: een snelheidsrecord dat volgens wetenschappers onmogelijk is om te doorbreken. Maar twee Duitse fysici claimen nu dat zij fotonen sneller hebben laten reizen dan 299.792.458 meter per seconde, de lichtsnelheid. Dit is in strijd met het hoofdprincipe van de relativiteitstheorie van Albert Einstein dat niets, maar dan ook echt niets, de snelheid van het licht kan overtreden. Desondanks is het de twee Duitsers, Günter Nimtz en Alfons Stahlhofen, toch gelukt om de snelheid van het licht te overtreffen door elektrischgeladen fotonen van het ene prisma naar het andere prisma te laten reizen. Het is wetenschappers nog nooit gelukt om de lichtsnelheid te overschreiden.

Hitteschild Endeavour wordt niet gerepareerd in de ruimte

De Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA heeft besloten dat het beschadigde hitteschild van de Space Shuttle Endeavour niet in de ruimte hoeft te repareren. De schade aan de het hitteschild zou geen gevaar vormen tijdens de terugkeer van het ruimteveer naar de aarde. Dit heeft NASA gisteren laten weten.

BNN-presentator onwel na bezoek NASA

BNN-presentator Sander Lantinga moet enkele dagen rust nemen sinds hij een bezoek heeft gebracht aan de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA. Lantinga is onwel geworden door het slikken van een pil, zo liet donderdag een woordvoerster van BNN weten. Lantinga wilde weten hoe het is om gewichtloos te zijn. Zo’n vlucht duurt gemiddeld 20 tot 30 seconden. Maar nadat de ruimtevaartorganisatie hem een pilletje gaf, werd de Nederlander onwel en was hij even in een kritieke toestand.

ESA test of primitieve levensvormen kunnen overleven in de dampkring

Een steen zal door een raket in de ruimte gebracht worden en onderworpen worden aan de hitte tijdens de terugkeer in de Aardse dampkring, om zo te testen of levensvormen van een ander hemellichaam de tocht door de dampkring van onze planeet kunnen overleven als ze in een asteroide zitten die op ramkoers ligt met onze planeet. De steen maakt deel uit van 35 experimenten die uitgevoerd zullen worden met ESA’s missie Foton M3, die op 14 september aanstaande vanaf het Baikonur Cosmodrome in Kazachtstan gelanceerd zal worden.

Komeetachtige ster raast door heelal

NASA’s Galaxy Evolution Explorer heeft een verassend lange komeetachtige staart ontdekt achter een ster die met supersonische snelheden door de ruimte raast. De ster, die door het leven gaat onder de naam ‘Mira’, wat in het Latijns ‘prachtig’ betekent, is al bijna vierhonderd jaar het favoriete object aan de hemel voor astronomen. Het is een oude rode reus die met hoge snelheid door de ruimte beweegt en brengt een hoop materiaal met zich mee, dat bestaat uit het materiaal waar jonge zonnestelsels uit gevormd worden. Zijn staart laat overal waar de ster langskomt grote hoeveelheden aan koolstof, zuurstof en andere belangrijke onderdelen voor nieuwe sterren, nieuwe planeten en misschien zelfs levensvormen.

Ruimtewandeling korter door kapotte handschoen

Gisteren werd de derde ruimtewandeling gehouden. Rick Mastracchio en Clay Anderson begonnen om 16.37 uur Nederlandse tijd aan het uitje. Maar de ruimtewandeling duurde korter dan gepland door een kapotte handschoen van één van de twee astronauten.

‘Leven op aarde komt van kometen’

Onderzoekers van de Cardiff Universiteit denken dat het leven op aarde afkomstig is van kometen uit ons zonnestelsel. Professor Chandra Wickramasinghe en haar collega’s van Universiteit voor Astrobiologie in Verenigde Staten beweerden al dat het leven op aarde het gevolg is van panspermia – de theorie dat het leven begon op kometen en dat levensvormen op deze ijzige werelden zich uitspreidden over verschillende hemellichamen in ons melkwegstelsel. Het lijkt niet op te houden vandaag met de verschillende onderzoeken naar het ontstaan van het leven op aarde.

‘Leven op aarde komt uit de ruimte’

De meeste elementen die belangrijk zijn voor het leven op onze planeet aarde zijn algemeen bekend – koolstof, zuurstof en water, om er een paar te noemen. Maar wat ook erg belangrijk is voor de levensvormen op aarde is de aanwezigheid van adenine, een essentieel organische molecuul. Zonder adenine zouden de ingrediënten voor het leven op onze planeet geen eenheid vormen. Wetenschappers proberen al lange tijd te achterhalen wat de afkomst is van adenine en waar adenine nog meer aanwezig is in ons zonnestelsel. Onderzoeker Rainer Glaser van de Universiteit van Missouri en van Columbia weet het zeker: adenine is toevallig op aarde belandt vanuit de ruimte.

3,5 miljard jaar oude levensvormen gevonden

Onderzoekers van de Universiteit van Queensland hebben de bacteriologische overblijfselen in één van de oudste bewaarde organische materialen op aarde geïdentificeerd. De overblijfselen van vroegere levensvormen zijn maarliefst 3,5 miljard jaar oud! De gesteenten werden opgegraven in het Pilbara gebied van in het westelijke deel van Australië door de student Lawrie Duck, die zei dat het een verbazingwekkende ervaring was “om rotsen vast te houden die één van de eerste vormen van het leven op aarde bevatten.” Dit zijn de plaatsen waar wetenschappers geloven dat het leven op aarde zijn oorsprong heeft gehad.

Geen leven op Enceladus?

Een nieuw model van de maan Enceladus van gasplaneet Saturnus onderdrukt de hoop van wetenschappers dat er leven is op de ijzige wereld. Een model van de maan, ontwikkeld door wetenschappers van de Universiteit van Illinois in de Verenigde Staten, toont aan dat er geen vloeibaar water op de maan Enceladus aanwezig is. De Cassini sonde, die sinds 30 juni 2004 onderzoek doet aan Saturnus en zijn manen, heeft een tijd geleden intense hittestraling en pluimen van geisers ontdekt, die bestaan uit ijskristallen en gassen zoals methaan, stikstof en koolstofdioxide.

Eerste les vanuit de ruimte

Gisteren heeft oud-lerares Barbara Morgan de allereerste les vanuit de ruimte gegeven, aan boord van de Endeavour. De 55-jarige astronaute gaf gedurende 25 minuten antwoord op vragen van kinderen van een school in de noordelijke Amerikaanse staat Idaho.

Strijd om noordpool losgebarsten

Nadat Rusland afgelopen week claimde een vlag op de zeebodem van de noordpool te hebben gezet, op ruim 4000 meter diepte, willen ook Canada en Denemarken dat zij de zeggenschap over het noordpoolgebied krijgen. Ook de Verenigde Staten, Zweden en Noorwegen zijn verwikkeld in de strijd om zeggenschap over het gebied. Eergisteren is een Deense expeditie gestart richting Groenland, waar het land hoopt een deel van de noordpool op te eisen. Het is de vijf landen het waarschijnlijk te doen om de grote olievoorraden die onder het dikke ijs liggen, dat de laatste jaren volgens de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie aan het smelten is. Ook zouden er meer scheepsroutes vrijkomen als het ijs gesmolten zou zijn. Wie krijgt de zeggenschap over de noordpool?

Chinese astronaut bijna dood

Vier jaar na dato onthullen de Chinezen een opmerkelijk feit: de eerste Chinese astronaut, Yang Liwei, was tijdens de terugkeer in de dampkring van onze planeet van China’s eerste ruimtecapsule bijna gestorven toen het toestel dreigde uit elkaar te vallen, wat ook het geval was bij Space Shuttle Columbia op 1 februari 2003. Op 15 oktober 2003 om 3.00 uur Nederlandse tijd lanceerde China elf jaar voorbereiding zijn eerste bemande ruimteraket. China is daarmee het derde land, na de voormalige Sovjetunie en de Verenigde Staten, dat een mens in de ruimte schiet. Na een lange tijd verklaren de Chinezen nu dat het leven van Yang Liwei even aan een zijde draadje hing tijdens de terugkeer op aarde.

Herkansing Perseiden over 3 weken?

Bewolking en onweer zorgde er afgelopen avond en nacht voor dat het maximum van de jaarlijkse meteoren Perseiden niet overal goed te zien was. Ook was mist een spelbreker afgelopen nacht. Toch waren er in de nacht van zaterdag op zondag ook een flink aantal meteoren te zien, wat zorgde voor extra drukte bij de sterrenwachten in Nederland die hun deuren speciaal voor deze meteorenzwerm openden. Komende nacht zullen er ook nog wat meteoren verschijnen, maar het maximum is helaas al voorbij. Maar AstroVersum heeft goed nieuws, want wij weten te melden dat er op 1 september aanstaande opnieuw een flink aantal meteoren te zien zullen zijn, al zijn de omstandigheden dan niet optimaal.

Astronauten Endeavour maken ruimtewandeling

Gisteravond hebben twee astronauten van de Space Shuttle Endeavour bij het Internationale Ruimtestation ISS een ruimtewandeling gemaakt. Dat heeft een woordvoerder van de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA laten weten.

Space Shuttle Endeavour beschadigd door ijs

Het hitteschild van de Amerikaanse Space Shuttle Endeavour is kort na de lancering beschadigd door een stuk ijs. Dat heeft NASA-functionaris John Shannon vrijdag op een persconferentie gezegd. Hoe groot de schade is, is momenteel nog niet bekend.

Endeavour koppelt aan ISS [+ video]

Space Shuttle Endeavour is zojuist om 20.02 uur Nederlandse tijd succesvol gekoppeld aan het internationale ruimtestation ISS, nadat het ruimteveer van 18.54 uur tot 19.03 uur door commandant Scott Kelly 360 graden gedraaid was, om zo de drie bemanningsleden van het internationale ruimtestation in staat te stellen om met 200-, 400- en 800mm lenzen het hitteschild aan de onderkant van het ruimteveer te inspecteren en te fotograferen. Het ruimteveer vertrok afgelopen woensdagnacht voor zijn 22ste missie STS-118 naar het internationale ruimtestation, met aan boord zes astronauten van Amerikaanse afkomst en één astronaut die afkomstig is uit Canada.

Buitenaardse wezens van plasma?

Zouden buitenaardse wezens kunnen bestaan uit schroef-vormige deeltjes van interstellair stof? Interessant nieuw bewijs van deze levensechte structuren die van anorganische substanties in de ruimte gevormd wordt vandaag geopenbaard vandaag in het New Journal of Physics. De bevindingen zinspelen op de mogelijkheid dat leven voorbij aarde waarschijnlijk geen koolstof-gebaseerde moleculen als zijn bouwstenen zou gebruiken. Het onderzoek wijst ook naar een mogelijke nieuwe verklaring voor de oorsprong van leven op aarde. Een internationaal team wetenschappers heeft namelijk ontdekt dat anorganisch stof ook in levende structuren kunnen voorkomen.

Astronomen staan weer voor een raadsel

Astronomen hebben het meest extreem heldere sterrenstelsel gevonden dat relatief kort na het ontstaan van het universum zijn ontstaan. Het is het meest grote en massieve sterrenstelsel dat ooit zijn waargenomen en het bevindt zich op een enorme afstand, een afstand van maarliefst 12 miljard lichtjaar. Het sterrenstelsel is ‘slechts’ twee miljard jaar na de geboorte van het heelal ontstaan, waarschijnlijk veroorzaakt door de oerknal, en is een groot mysterie. Tot nu toe werd alleen maar gedacht dat er slechts kleine en zwakke sterrenstelsels werden gevormd net na de oerknal, maar nu zijn astronomen dus gestuit op dit grote, heldere sterrenstelsel dat veel jonge sterren bevat.

Spitzer ziet bijzondere groep jonge sterren

Astronomen hebben een kleine groep van jonge sterren ontdekt in een stoffige kwekerij op 848 lichtjaren van onze planeet. De ontdekking, die gedaan is met behulp van NASA’s Spitzer Space Telescope, zou meer aanwijzingen kunnen openbaren over de formatie en interactief onder kosmische families die bestaan uit honderden sterren die bij elkaar blijven door de onderlinge zwaartekracht. De onderzoekers noemen de sterrenhoop ‘Serpens South’, omdat de cluster in het zuidelijke deel van de Serpens wolk in sterrenbeeld Serpens (Slang) te vinden is. Op een prachtige foto van Spitzer is de cluster te zien.

Zie Space Shuttle Endeavour aan de hemel vanuit jouw woonplaats!

Vannacht om 00.36 uur werd de Space Shuttle Endeavour succesvol in de ruimte gebracht. Aanstaande vrijdag zal het ruimteveer koppelen aan het internationale ruimtestation ISS, dat bijna op elke heldere avond te zien is aan de hemel. Tijdens de missie STS-118 zijn het ruimtestation en het ruimteveer elke dag te zien als een heldere stip aan de hemel en door een telescoop kan je zelfs de zonnepanelen van het ISS zien en mogelijk ook shuttle Endeavour. Maar voordat het ruimteveer aan het ruimtestation koppelt, is Endeavour ook alleen te zien als een heldere stip aan de hemel. Ook al is het weer vandaag en morgen niet al te best, het is toch de moeite waard om eens te kijken tussen als er een opklaring is.

Rusland pas in 2040 naar de maan

De Russische ruimtevaartorganisatie Roskosmos heeft plannen aan de regering van Rusland voorgelegd die gaan over een programma bemande ruimtevluchten naar onze naaste buur, de maan, die volgens een woordvoerder van Roskosmos tegen het jaar 2040 plaats moeten gaan vinden, zo vertelde hij tegen het persbureau Interfax van Rusland. “Deze bemande ruimtevluchten zijn één van onze doelen voor de komende tijd”, verklaarde de Rus Aleksej Krasnov, die zich bezig zal houden met deze vluchten naar onze natuurlijk satelliet. 2040 is relatief laat, want de Amerikanen willen in 2020 al op de maan staan en in 2040 op Mars.

Astronauten hebben zich niet volgegoten

Volgens de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA hebben astronauten de afgelopen tien jaar nooit drankjes genuttigd met alcohol voor het vertrek van een Space Shuttle of een Soyuz-raket. De beschuldiging kwam vorige maand nadat een onafhankelijke gezondheidscommissie onderzoek had gedaan naar het dronkenschap van astronauten van de ruimtevaartorganisatie. Volgens deze commissie zijn minstens twee astronauten gelanceerd richting de ruimte die dronken waren. NASA heeft medewerkers alle gezondheidtests van de afgelopen tien jaar laten checken en volgens de ruimtevaartorganisatie is de uitkomst van het onderzoek ‘klinklare onzin’.

Space Shuttle Endeavour succesvol gelanceerd! [+ foto’s en video]

Zojuist om 00.36 uur is de Amerikaanse Space Shuttle Endeavour succesvol gelanceerd voor zijn missie STS-118 richting het internationale ruimtestation ISS. Onder luid applaus van de toeschouwers op het Kennedy Space Center vertrok het ruimteveer ruim een half uur na middernacht. De missie is alweer de 22ste ruimtevlucht richting het ruimtestation, waarvoor tijdens missie veel nieuwe apparatuur wordt meegebracht. Aan boord van Endeavour bevindt zich een lerares, Barbara Morgan genaamd, die na de ontploffing van shuttle Challenger in 1986 met een lerares aan boord de eerste lerares in de ruimte zal zijn. De lancering was live te volgen op AstroVersum en in de chatbox was het gezellig druk, voor en tijdens de lancering!

LIVE – Verslag lancering Space Shuttle Endeavour

Vannacht moet het ruimteveer Endeavour met zeven astronauten vertrekken richting het internationale ruimtestation ISS voor zijn missie STS-118. De missie is alweer de 22ste ruimtevlucht richting het ruimtestation, waarvoor tijdens missie veel nieuwe apparatuur wordt meegebracht. Aan boord van Endeavour bevindt zich een lerares, Barbara Morgan genaamd, die na de ontploffing van shuttle Challenger in 1986 met een lerares aan boord de eerste lerares in de ruimte zal zijn. De lancering is uiteraard weer rechtstreeks te volgen op AstroVersum in woord en beeld, met een rechtstreeks verslag en live beelden van de lancering. Tevens is de chatbox open, waar je gezellig kunt praten met andere bezoekers van AstroVersum!

Situatie verbetert op Mars

De situatie op Mars bij de twee Mars Exploration Rovers lijkt te verbeteren; de batterijen van rover Opportunity zijn nu weer volledig gevuld en ook zijn broertje Spirit heeft zijn batterijen bijna volgeladen met energie. De laatstgenoemde rover is gisteren weer begonnen met het onderzoeken van het Martiaanse oppervlak met zijn robotarm, die de afgelopen drie weken niet heeft kunnen bewegen. Op foto’s van de beide rovers is ook te zien dat het zonlicht langzaam weer begint door te breken. Spirit zal nu met de microscoop op zijn robotarm onderzoek gaan doen naar twee plekken op de grond en naar een steen, Opportunity zal de komende tijd de atmosfeer van onze buurplaneet gaan onderzoeken, in afwachting van zijn afdaling van binnenkort in de Victoriakrater.

Microben na 100.000 jaar weer levend

Microben die ruim 100.000 jaar in ijs op Antartica opgesloten hebben gezeten, zijn weer tot leven gekomen nadat wetenschappers van de Universiteit Rutgers in de Amerikaanse staat New Yersey ze hadden verwarmd. Wetenschappers vonden bijna een jaar geleden dode micro-organismen in Antarctisch ijs, die naar schatting 100.000 jaar niet geleefd hebben. Ook werd er ijs gevonden met bacteriën die 8 miljoen jaar geleden waren gestorven. Zowel bij het ‘jonge’ als het oude ijs begonnen de microben weer te groeien toen Amerikaanse wetenschappers ze in een laboratorium verwarmden. Betekent dit dat dode micro-organismen op planeet Mars ook weer gaan leven als het warmer wordt op de rode planeet?

Perseïden komen eraan! [update 2]

Aankomend weekend kun je weer genieten van de jaarlijkse meteorenstorm Perseïden. Het maanlicht kan de pret niet meer bederven, omdat het nieuwe maan is. De Perseïden zijn te zien vanaf medio juli tot eind augustus, om precies te zijn van 17 juli tot en met 24 augustus, met in de nacht van zondag 12 op maandag 13 augustus het hoogtepunt. Het maanlicht kan het zicht op de meteorenstorm dit jaar niet meer storen. In het weekend is het nieuwe maan en dan is de maan niet zichtbaar. Bewolking kan wel het zicht op de sterrenregen ontnemen. Momenteel kan het KNMI nog niet voorspellen of het bewolkt wordt. Dit wordt pas vanaf donderdag duidelijk.

Extreem weer laat records sneuvelen

Grote delen van de wereld hebben vanaf het begin van het jaar te maken gehad met extreme weersomstandigheden waaronder overstromingen, hittegolven, stormen en periodes van ongewone kou. Bovendien was de wereldwijde landtemperatuur tussen januari en april nog nooit zo hoog, maakte de Wereld Meteorologische Organisatie dinsdag in een verklaring bekend.

Spacetelescope Contest – Stem nu!

Welkom bij de Spacetelescope Contest op AstroVersum. In deze contest strijden verschillende foto’s van de Hubble Space Telescope, het Chandra X-ray Observatory en de Spitzer Space Telescope om de eerste plek. Maar er wordt niet alleen gekeken naar hoe mooi de foto is, ook kan je kijken naar wat er zo bijzonder is aan de foto. De Hubble Space Telescope fotografeert namelijk meestal in visueel licht, het Chandra X-ray Observatory in röntgenlicht en de Spitzer Space Telescope in infrarood licht. Lees gauw verder, bekijk de kandidaten en stem!

Vuurwerk op 5 miljard lichtjaar afstand

Een groep van vier sterrenstelsels die met elkaar in botsing zijn gekomen kunnen over een tijd het grootste sterrenstelsel vormen dat ooit is waargenomen door astronomen. Het viertal werd ontdekt door NASA’s Spitzer Space Telescope toen de infraroodtelescoop een kijkje nam bij het verafgelegen sterrenstelsel CL0958+4702. Spitzer zag ineens met zijn infraroodogen vier witte, heldere bollen, wat botsende sterrenstelsels ter grootte van ons eigen melkwegstelsel zijn die zich op een afstand van 5 miljard lichtjaar bevinden. “Tot nu toe hebben we alleen sterrenstelsels ontdekt die botsen zoals auto’s, maar dit viertal botst als vier enorme vrachtwagens met zand dat overal wordt rondgeslingerd,” zei studieleider Kenneth Rines.

Bekijk de lancering van Space Shuttle Endeavour live op AstroVersum!

Op 9 augustus aanstaande moet het ruimteveer Endeavour met zeven astronauten vertrekken richting het internationale ruimtestation ISS voor zijn missie STS-118. De missie is alweer de 22ste ruimtevlucht richting het ruimtestation, waarvoor tijdens missie veel nieuwe apparatuur wordt meegebracht. Aan boord van Endeavour bevindt zich een lerares, Barbara Morgan genaamd, die na de ontploffing van shuttle Challenger in 1986 met een lerares aan boord de eerste lerares in de ruimte zal zijn. Uiteraard is alles weer rechtstreeks te volgen op AstroVersum!

Grootste planeet ooit ontdekt

De grootste planeet die tot nu toe is ontdekt is ook één van het vreemdste planeten en zou theoretisch zelfs niet moeten bestaan volgens wetenschappers. De planeet, die door het leven gaat onder de naam TrES-4, is bijna 1,7 keer zo groot als ‘onze’ Jupiter en behoort tot een kleine subklasse van planeten die uiterst lage dichtheid hebben. “Zijn gemiddelde dichtheid is slechts zo’n 0.2 gram per kubieke centimeter,” zei studieleider Georgi Mandushev van het Lowell Observatory in Arizona, Verenigde Staten. “Omdat er nauwelijks zwaartekracht op deze planeet wordt de atmosfeer van TrES-4 langzaam opgeslorpen door de moederster, wat resulteert in een komeetachtige staart achter de exoplaneet.”

AstroVersum bestaat vandaag 1 jaar!

Vandaag bestaat AstroVersum precies 1 jaar. 1 jaar geleden, om precies te zijn om 10:19.45 uur (met foutmarge van 5 seconden :tongue:), werd AstroVersum bereikbaar voor iedereen. AstroVersum bestond toen al eerder, maar we beschouwen 5 augustus als geboortedag omdat we (Huy Vu, 15 jaar, en Freek van der Hulst, 13 jaar) toen gingen samenwerken aan één site. Hiervoor hadden we allebei aparte sites. Het afgelopen jaar was een hele goede tijd voor AstroVersum. Er werd lekker volop nieuws gepost, we hadden hoge bezoekersaantallen en veel terugkerende bezoekers. Na exact een jaar zullen we hier de geschiedenis van AstroVersum bespreken en hoe de site één van de grootste en actueelste sites over astronomie en ruimtevaart van Nederland is geworden!

Phoenix gelanceerd richting Mars [Film]

De Mars Phoenix Lander is zojuist om 11.26 uur Nederlandse tijd met een Delta-2 raket succesvol richting Mars gelanceerd. De robot landt waarschijnlijk in mei 2008 op Mars, aan de rand van de poolkap aan de noordpool. Ook dan is de lente op aankomst op onze buurplaneet, wat ervoor zorgt dat de poolkap smelt en er water gaat stromen. Na aankomst zal de Marslander zijn instrumenten gereedmaken om een paar maanden de bodem van Mars te gaan onderzoeken. De robot krijgt daar de mogelijkheid voor in de lente en zomer, want in de winter vriest de robot dood. In deze twee seizoenen zal de robot verschillende gaten maken in de Martiaanse bodem van ruim een halve meter diep. Terwijl Phoenix op zoek gaat naar leven en bodemmonsters neemt voor onderzoek, maken de zes camera’s van Phoenix veel foto’s van de poolkap.

Delfi-C3 klaar voor lancering

De Delfse studentensatelliet Delfi-C3 is klaar voor de lancering volgende maand. De kleine satelliet wordt komende maandag naar de Canadese stad Toronto verscheept. Vanuit Toronto gaat de Delfi-C3 naar het eiland Sriharikota in India, waar de lancering gaat plaatsvinden. Dit maakte een woordvoerder van de TU Delft gisteren bekend.

De aarde vanuit de ruimte: winter in Zuid-Afrika

In onze wekelijkse rubriek ‘De aarde vanuit de ruimte’ deze keer de ‘winter’ in Afrika. De winter in Afrika kleurt de top van de Drakensberggebergte in Lesotho op deze Envisat foto. Lesotho wordt door heel Zuid-Afrika bedekt en het enige onafhankelijke land ter wereld dat in zijn geheel boven de 1000 meter ligt.

Verslag lancering Mars Phoenix Lander

Met de lancering van de Mars Phoenix Lander van vandaag om 11.26 uur Nederlandse tijd stuurt de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie een veelbelovende, nieuwe missie naar onze buurplaneet Mars. Deze robot onderzoek doen naar de bodem van de poolkap aan de noordpool van de rode planeet, de planeet waar al veel sondes en rovers onderzoek hebben gedaan of onderzoek doen. Door de poolkap van onze buurplaneet te onderzoeken hopen wetenschappers meer te weten te komen over het vloeibaar water op Mars dat in het verleden op onze buurplaneet aanwezig was, maar ook nu is er nog water op planeet Mars. Volg het hier live, in woord en beeld!

Laatste update: 11.26 uur.

‘Aardachtige’ Jupiter om bijna dode ster ontdekt

De astronoom Alex Wolszczan, die enkele jaren geleden de eerste planeten ontdekte buiten ons zonnestelsel, heeft een Jupiter-achtige planeet ontdekt om een ster die bijna het einde van zijn leven heeft bereikt. Wat bijzonder is, is dat de afstand tussen de ster en de exoplaneet precies even groot is als de afstand tussen onze planeet en de zon. Tot nu toe zijn er slechts tien planetaire stelsels ontdekt die zich bevinden rond een stervende ster en dit ‘zonnestelsel’ is de meest verafgelegen van de tien. Met deze ontdekking hopen astronomen een beter inzicht te krijgen in het einde van de zon, ons zonnestelsel en dus ook de aarde.

André Kuipers krijgt eigen brok steen

De tweede Nederlander die in de ruimte was, André Kuipers heeft een eigen planetoïde gekregen. Het brok steen heeft als volledige naam (11244) Andrékuipers met een doorsnede van zo’n 6 kilometer. De planetoïde draait in de asteroïdengordel tussen Mars en Jupiter om de zon. De planetoide is ontdekt door een Leids astronomenpaar. Het paar heeft al meer dan duizenden planetoïden ontdekt.

Cassini vliegt door waterspuwers Enceladus

In het voorjaar van 2008 moet de Amerikaanse ruimtesonde Cassini een flyby uitvoeren langs de maan Enceladus van de gasplaneet Saturnus. Dat lijkt niet zo bijzonder, ware het niet dat de ruimtesonde door de enorme geisers van de maan gaat vliegen. De derde flyby langs Enceladus van Cassini moet in maart 2008 plaatsvinden, wanneer de sonde de maan tot slechts dertig kilometer gaat naderen. Die afstand is ruim zes keer minder dan de afstand tussen de maan en sonde tijdens eerdere flyby’s. Cassini, die sinds 2004 planeet Saturnus en verschillende manen onderzoekt en fotografeert, zal door geisers vliegen op de zuidpool van Enceladus die continu water-ijs uitstoten. De relatief grote maan van gasplaneet Saturnus is één van de kandidaat-objecten in ons zonnestelsel voor leven.

36.000 foto’s Apollo-programma op het internet

De Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA gaat in samenwerking met de Staatsuniversiteit van Arizona, Verenigde Staten, 36.000 foto’s van het Apollo programma in de jaren zestig en zeventig digitaliseren en online zetten op internet, zodat iedereen ter wereld ze kan bekijken. Alle foto’s zullen verschijnen in de originele resolutie en zullen in totaal ongeveer 48.000 gigabyte in beslag nemen. Op de volledige resolutie zijn zelfs de pixels te zien. Maar maak je geen zorgen; de foto’s zijn ook in kleinere afmetingen te bekijken.

Lancering Space Shuttle Endeavour live op AstroVersum! [update]

Op 8 augustus aanstaande moet het ruimteveer Endeavour met zeven astronauten vertrekken richting het internationale ruimtestation ISS voor zijn missie STS-118. De missie is alweer de 22ste ruimtevlucht richting het ruimtestation, waarvoor tijdens missie veel nieuwe apparatuur wordt meegebracht. Aan boord van Endeavour bevindt zich een lerares, Barbara Morgan genaamd, die na de ontploffing van shuttle Challenger in 1986 met een lerares aan boord de eerste lerares in de ruimte zal zijn. Uiteraard is alles weer rechtstreeks te volgen op AstroVersum!

Mars Express volgt landing van Phoenix

ESA’s Mars Express kijkt straks oplettend toe als NASA’s lander Phoenix afdaalt naar het oppervlak van Mars. Een mooi voorbeeld van internationale samenwerking en interplanetair netwerken. De lancering van Phoenix staat voor 4 augustus op het programma. Naar verwachting landt hij in het voorjaar van 2008 op de rode planeet.

Tegenwoordig ook ruimtewandeling te boeken

Bij het boeken van een ruimtereis naar het Internationale Ruimtestation ISS mag je ook voor het eerst in de geschiedenis van het ruimtetoerisme een ruimtewandeling boeken. Het uitstapje buiten aarde en buiten het ISS kost 15 miljoen dollar (10,9 miljoen euro) extra, aldus het Amerikaanse bedrijf voor ruimtetoerisme Space Adventures.

Maan en Mars op de aarde

Twee robots onderzoeken in opdracht van de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA een rotsachtig poolgebied in het arctische deel van Canada dat volledig is geïsoleerd van de buitenwereld. Met het onderzoek wil de ruimtevaartorganisatie kijken of de robots en de instrumenten kunnen overleven in de barre omstandigheden op een onbewoond eiland, die te vergelijken zijn met de omstandigheden op de maan en buurplaneet Mars. Voordat de NASA namelijk een groot complex op onze naaste buur wil bouwen, moet er eerst gezocht worden naar mineralen en vooral naar vloeibaar water. Voor 2020 moet een ruimtesonde het oppervlak van onze natuurlijke satelliet nauwkeurig gaan bestuderen.

NASA vooral ongerust over Opportunity

Een heftige stofstorm op buurplaneet Mars, die al ruim vier weken over het Martiaanse oppervlak raast, brengt de Marsrovers Spirit en Opportunity steeds meer in gevaar. Eerder deze week dacht de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie dat de situatie zich aan het verbeteren was, maar de twee Marsrovers proberen nu te ‘overleven’ op eerder opgeslagen energie van voor de storm. De temperatuur van rover Opportunity is volgens NASA-ingenieurs gedaald naar -37 graden Celsius, nog een paar graden minder en de missie van rover komt ten einde.