Doorzoek november 2007

ESA’s XMM-Newton ziet ‘kerstman’ in Orionnevel

De ruimtetelescoop XMM-Newton van de Europese ruimtevaartorganisatie ESA heeft een grote wolk van heet gas ontdekt, die een vorm heeft die ietswat weg heeft van een kerstman. Het observatorium, waarvan de foto’s van de wolk gecombineerd werden met beelden van NASA’s Spitzer Space Telescope, stuitte enkele weken geleden in een stervormingsgebied van de bekende Orionnevel op een hete gaswolk die voornamelijk röntgenstraling uitstoot. Het gebied maakt deel uit van een actieve regio waar voortdurend nieuwe sterren worden geboren.

KNMI verwacht ‘onstuimig herfstweer’

Het KNMI verwacht het komende weekend “onstuimig herfstweer”. Dat heeft een woordvoerder van het KNMI vrijdag gemeld. “Over de oceaan en de zee komt er de komende dagen veel op ons af”, aldus het meteorologisch instituut. De woordvoerder houdt “harde tot zeer harde windstoten” voor mogelijk. In Engeland is al een waarschuwing voor “zeer extreem weer” afgegeven.

‘Tiener-sterrenstelsels’ gevonden door astronomen

Astronomen hebben 27 extreem zwakke ‘tiener-sterrenstelsels’ gevonden uit de periode rond twee miljard jaar na het ontstaan van het heelal. Met behulp van de Europese Very Large Telescope in Chili is een spectrum genomen van dit gebied. Daar werden de lichtzwakke objecten gevonden. De sterrenkundigen leiden uit het spectrum af dat het melkwegstelsels betreft die zich net aan het vormen zijn. Verondersteld wordt dat dergelijke proto-sterrenstelsels de bouwstenen zijn van sterrenstelsels als onze Melkweg.

Groot sterrenstelsel bevindt zich mogelijk achter kern Melkweg

Een groot onzichtbaar sterrenstelsel bevindt zich mogelijk dicht bij ons melkwegstelsel, zo suggereren onderzoekers. Een massief object van dat kaliber kan de verklaring zijn voor een mysterieuze zwaartekracht die wordt uitgeoefent op ons sterrenstelsel. Dat concluderen de wetenschappers Avi Loeb en Ramesh Narayan van het Harvard-Smithsonian Center for Astrophysics in de Verenigde Staten nadat ze verschillende metingen verrichtten met de 2 Micron Redshift Survey, waar astronomen de omgeving van ons melkwegstelsel in kaart mee willen brengen.

Nieuwe foto’s Antarctica tien keer zo scherp als voorheen

Nieuwe satellietfoto’s van Antarctica geven een tien maal zo scherp beeld van het continent als de huidige. De daarmee samengestelde nieuwe kaart moet geologen en klimaatonderzoekers helpen bij het interpreteren van onder meer hoogteverschillen in de ijskap. De kaart, bestaande uit 1100 foto’s van de Amerikaanse Landsat-7 satelliet, werd dinsdag gepresenteerd door NASA, de Amerikaanse geologische dienst USGS en the British Antarctic Survey. Op de foto’s zijn details ter grootte van 15 meter zichtbaar.

Astronomen zien ster uit Melkweg geschoten worden

Eén van de meest snel bewegende sterren die ooit is waargenomen daagt de huidige theorieën uit om zijn enorme snelheid te verklaren. De kosmische kanonskogel, een neutronenster die de naam RX J0822-4300 draagt, is ontdekt met NASA’s Chandra X-ray Observatory. Astronomen gebruikten waarnemingen van het observatorium, die de afgelopen vijf jaar zijn gedaan, en hebben aangetoond dat de ster met een snelheid van 4,8 miljoen kilometer per uur beweegt door het supernovarestant Puppis A en uiteindelijk over vele jaren uit ons melkwegstelsel zal verdwijnen.

Bouwstenen voor leven gevonden in atmosfeer Titan

Maarliefst zestien wetenschappers zijn op dit moment bezig met het analyseren van gegevens die zijn verzameld door NASA’s ruimtesonde Cassini. De sonde, die sinds 2004 onderzoek doet naar planeet Saturnus en zijn manen, heeft bewijs gevonden voor het bestaan van zware, negatieve ionen in de hoogstgelegen regionen van de atmosfeer van Titan. Deze ionen kunnen de organische bouwstenen zijn voor gecompliceerde moleculen en hun aanwezigheid in Titans atmosfeer komt door de chemische compositie van zijn dampkring als een complete verassing voor wetenschappers.

NASA stuit mogelijk op lek in ruimtestation ISS

Ingenieurs van de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA houden op dit moment een potentiële, toch relatief nieuwe lek in de gaten aan boord van het internationale ruimtestation ISS. Volgens het agentschap is er geen reden tot paniek en zou de huidige bemanning van Expeditie 16 geen gevaar lopen. Woordvoerdster Lynette Madison van de NASA zei vanmiddag dat de verbinding tussen de nieuwe Harmony Module en het Destiny Laboratory de boosdoener is, waardoor er per dag ruim 1,3 kilogram aan lucht ontsnapt uit het complex.

Ruimtesonde ziet bliksem op tweelingplaneet Venus

De Europese ruimtesonde Venus Express heeft voor de eerste keer kunnen bevestigen dat de atmosfeer van onze buurplaneet Venus zijn eigen bliksem genereert. De ontdekking is een deel van de resultaten die de missie tot nu toe heeft opgeleverd en verscheen vandaag in een speciale sectie van de laatste uitgave van het wetenschappelijke tijdschrift Nature. Onze buurplaneet is een helse plaats van hoge temperaturen en een verpletterende luchtdruk.

Hubble fotografeert ‘kerstkrans’ in het heelal

Een nieuwe foto van NASA’s Hubble Space Telescope van het spiraalvormige sterrenstelsel M74 herinnert men aan de feestelijke verlichting in de winter tijdens kerstmis. De afbeelding, die een compositie is van twee foto’s die respectievelijk in 2003 en 2005 werden genomen door de ruimtetelescoop, toont heldere gebieden aan de rand van het spiraalstelsel die vol zitten met gloeiend gas, wat betekent dat het object rijk is aan stervorming. Beelden van het sterrenstelsel die werden verzameld door het Gemini Observatory en de Canada-France-Hawaii Telescope werden ook verwerkt in de compositie.

ASTRON opent nieuwe controlekamer voor radiotelescoop

Op 6 december opent ASTRON met een korte ceremonie haar nieuwe Radio Observatory Control Room in Dwingeloo. Vanuit deze Control Room worden de sterrenkundige waarnemingen van zowel de LOFAR als de Westerbork radiotelescoop gecoördineerd. De operationele activiteiten voor beide radiotelescopen, waarvan de mogelijkheden elkaar uitstekend aanvullen, zijn geïntegreerd in de Radio Observatory van ASTRON – oftewel de Radiosterrenwacht.

Ruimtesonde ziet Marsrover Spirit rijden op Mars

NASA’s Mars Reconaissance Orbiter heeft de eveneens Amerikaanse Mars Exploration Rover Spirit gefotografeerd vanaf grote hoogte boven het Martiaanse oppervlak. De camera HiRISE van de ruimtesonde legde in september 2006 het gebied ‘Home Plate’ – dat zich bevindt in de Gusev-krater – vast, waarin een klein zwart stipje te zien is: de Marsrover Spirit. Het karretje doet daar al enkele jaren onderzoek naar het gesteente dat te vinden is op onze buurplaneet, al lijkt de missie van Spirit en zijn ‘broertje’ Opportunity niet meer al te lang te duren.

China toont vol trots eerste maanfoto aan volk

Het communistische land China heeft vanmorgen op een gala de eerste maanfoto die is gemaakt door een Chinese ruimtesonde getoond aan het publiek. De foto, die enkele uren na de aankomst van China’s eerste maansonde Chang’e 1 werd genomen, is het eerste beeld van een reeks foto’s die het komende jaar genomen moet worden door de sonde. In het Beijing Aerospace Control Center zei Wen Jiabao. premier van China, dat “de droom van vele Chinezen is uitgekomen.”

Vier keer zoveel weerrampen door opwarming aarde

Uit een rapport dat is opgesteld door de internationale ontwikkelingsorganisatie Oxfam en vandaag werd gepubliceerd blijkt dat er de afgelopen twintig jaar vier keer zoveel weerrampen plaats hebben gevonden, iets wat te wijten is aan de opwarming van onze planeet. In de jaren tachtig vonden er gemiddeld 120 rampen plaats die veroorzaakt werden door het weer, terwijl er de afgelopen jaren steeds meer dan 500 weerrampen plaatsvonden. Het dodental door de rampen is opgelopen met 80 miljoen mensen sinds bijna twintig jaar geleden.

Ruimtestation ISS klaar voor komst Columbus

Het Internationale Ruimtestation ISS is klaar voor de komst van de Europese ruimtelaboratorium Columbus. Gisteren hebben twee astronauten succesvol een derde ruimtewandeling gemaakt met de laatste technische handelingen zodat het laboratorium aan het ISS kan koppelen.

Definitief akkoord over EU-satellieten Galileo

Er is definitief een akkoord tussen de EU-landen en het Europese Parlement over de financiering van Galileo, het miljardenproject voor dertig Europese satellieten in de ruimte. Dat meldde het Portugese voorzitterschap van de Europese Unie vrijdagavond laat na een marathonvergadering van EU-ministers, eurocommissarissen en europarlementariërs.

ESA viert 30-jarig bestaan van Meteosat

Gisteren was het dertig jaar geleden dat de eerste Europese weersatelliet werd gelanceerd. Met behulp van eigen weersatellieten kon Europa eigen weergegevens krijgen van Europa zelf. Het weersatellietprogramma is ontstaan door de ISRO, een voorloper van de Europese ruimtevaartorganisatie ESA.

Gat in heelal is mogelijk afdruk van ander universum

In augustus maakten radioastronomen bekend dat ze een enorm gat in het universum hadden gevonden. Met een diameter van bijna een miljard lichtjaar ligt de leegte in het sterrenbeeld Eridanus en heeft veel minder sterren, gas en sterrenstelsels dan normaal het geval is. Het is groter dan iemand ooit had verwacht en het is voorbij het huidige begrip van de kosmologie. Wat zou zo’n gat veroorzaakt kunnen hebben? Een team van fysici heeft nu een verassende verklaring gevonden: “Het is de afdruk van een ander heelal voorbij de rand van ons universum,” zei Laura Mersini-Houghton van de Universiteit van North Carolina.

Bestaan heelal eindigt mogelijk eerder door de mens

Hebben wij het lot van het heelal door het te bekijken verzegeld? Dat is de verbazingwekkende vraag die door twee astrofysici wordt gesteld, die suggereren dat wij ervoor hebben gezorgd dat het leven van het heelal eerder eindigt. Dankzij het detecteren van donkere energie, materie die volgens wetenschappers zorgt dat het heelal sneller uitdijt, zou het einde van het universum dichterbij zijn gebracht, zo denken twee wetenschappers uit de Verenigde Staten.

KNMI geeft waarschuwing voor naderende storm uit

Krijgt de Britse astrofysicus en weersvoorspeller Piers Corbyn toch gelijk? Weerinstituut KNMI heeft in ieder geval een weerwaarschuwing afgegeven voor het wegverkeer en de scheepvaart. Het KNMI meldt voor vandaag: aan de kust en op het IJsselmeer neemt de wind toe tot krachtig of hard, 6 tot 7 en in het noordwestelijk kustgebied mogelijk korte tijd tot stormachtig windkracht 8.

Mars Express maakt 5000ste omloop om Mars

Op 25 december 2003 kwam Europa’s eerste Marssonde aan bij de planeet Mars. Bijna vier jaar later blijft Mars Express boeken herschrijven als de Mars Express weer zijn gegevens terugstuurt naar de aarde. Vandaag, 23 november, heeft de Mars Express zijn 5000ste omloop om de Rode Planeet gemaakt.

Ook Rusland gaat nieuwe lanceerbasis bouwen

Rusland gaat een nieuw lanceercentrum voor ruimtevaartuigen in het verre oosten van het land bouwen. Dat maakte vicepremier Sergej Ivanov woensdag bekend. De nieuwe faciliteit, die Vostotsjni gaat heten, komt in de regio Amoer die grenst aan China. Het project moet in 2015 voltooid zijn. Er zullen civiele en militaire raketten worden gelanceerd, aldus Ivanov. Vanaf 2018 zullen hier vandaan ook bemande missies de ruimte in worden geschoten. Hoeveel het gaat kosten, maakte Ivanov niet bekend.

Onze maan is zeldzaam in het heelal

Met behulp van observaties van NASA’s Spitzer Space Telescope zijn astronomen tot de conclusie gekomen dat de aanwezigheid van onze naaste buur, die vermoedelijk is ontstaan nadat een object ter grootte van Mars in botsing kwam met de aarde, een zeldzaam fenomeen is in het heelal. Naar schatting is er slechts in één van de tien tot twintig zonnestelsels in het universum een maan aanwezig die lijkt op die van ons. Dat zou betekenen dat er in vijf tot tien procent van de tot nu toe ontdekte planetenstelsels een soortgelijke natuurlijke satelliet zou voorkomen.

Nieuw soort exploderende ster ontdekt

Astronomen hebben mogelijk een zeldzaam nieuw type ster ontdekt. Het object, dat veel overeenkomsten toont met een witte dwergster die de zon aan het eind van zijn leven zal worden, wordt omhult door een geheimzinnige laag van koolstofas. De bevindingen kunnen astronomen helpen met het beantwoorden van vele vragen die te maken hebben met het leven en de dood van sterren, zo is te lezen in de laatste uitgave van het wetenschappelijke tijdschrift Nature.

Dikke atmosfeer deed smelten Mars doen stoppen

De rode planeet Mars werd gedurende honderd miljoen jaar nadat de planeet was gevormd bedekt met een oceaan van gesmolten gesteente, zo hebben onderzoekers van het Lunar and Planetary Institute en NASA’s Johnson Space Center in de Amerikaanse staten Houston en Florida aangetoond. De onderzoekers zijn tot deze conclusie gekomen nadat ze verschillende isotopen van neodymium en samarium aantroffen in meteorieten die afkomstig zijn van onze buurplaneet.

Twee astronauten maken ruimtewandeling

Twee bemanningsleden van het Internationale Ruimtestation ISS hebben gisteren een ruimtewandeling van zeven uur gemaakt om het ISS voor te bereiden op de komst van het Europese ruimtelaboratorium Columbus.

Corbyn: ‘Superstorm komt voor Kerstmis’

Begin deze maand kwam het bericht dat Nederland eind november met een zware storm te maken zou krijgen. Afgelopen week werd de voorspelling van Piers Corbyn voor negentig procent bevestigd door een Finse meteoroloog en een paar dagen geleden verscheen het bericht op AstroVersum dat er geen superstorm zal komen. Echter heeft Piers Corbyn nu een nieuwe datum geprikt voor de storm.

Kleurenfoto’s Rosetta van aarde

Afgelopen week raasde de Rosetta-sonde langs de aarde om meer snelheid te krijgen voor zijn reis naar de komeet Churyumov-Gerasimenko, die hij over ongeveer 7 jaar zal bereiken. Tijdens de scheertocht langs de aarde zijn foto’s gemaakt, die eerder al te zien waren op AstroVersum.

MESSENGER zit op de helft van zijn reis naar Mercurius

De ruimtesonde MESSENGER heeft de helft bereikt van zijn reis naar Mercurius, die in totaal zes jaar en acht maanden in beslag neemt. Op 3 augustus 2004 werd de sonde door de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA gelanceerd. Op 18 maart 2011 arriveert de sonde bij de rotsplaneet, nadat er enkele koerscorrecties en twee passages langs de planeet zijn uitgevoerd om de snelheid van MESSENGER te verminderen.

Zon is mogelijk kleiner dan gedacht

Onze ster is mogelijk kleiner dan gedacht, zo suggereert een nieuwe studie. Indien de suggestie juist is kunnen andere eigenschappen van de zon, zoals zijn interne temperatuur en zijn dichtheid, ook anders zijn dan eerder werd verondersteld. Het begrijpen van het inwendige van onze moederster is erg belangrijk, aangezien het wetenschappers zou kunnen helpen om meer te weten te komen over het weer in de ruimte en hoe het zonnestelsel precies in elkaar zit.

Zure sterrenstelsels ontdekt door astronoom

De Nederlandse astronoom Floris van der Tak heeft voor het eerst verzuurde stofwolken waargenomen buiten ons eigen melkwegstelsel. Hij richtte daarvoor op Hawaï de James Clerk Maxwell Telescope op twee nabij gelegen melkwegstelsels. Astronomen denken dat verzuring de vorming van sterren en planeten in de stofwolken remt. Het is nu wachten op de precisiewaarnemingen met het door SRON gebouwde ruimte-instrument HIFI op de volgend jaar te lanceren ruimtetelescoop Herschel. Van der Tak: “Mijn waarneemvoorstel heb ik al ingediend.”

Geen superstorm komend weekend

Er komt geen superstorm komend weekend die door de Britse weerkundige Piers Corbyn is voorspeld. Op de laatste weerkaarten is te zien dat het komend weekend lekker rustig weer wordt. De verwachtingen zijn nog niet honderd procent zeker, echter kunnen we al zeggen dat er niets wijst op het ontstaan van een (super)storm.

NASA test maanwoning in extreme omstandigheden

Het koude, harde, geïsoleerde landschap van Antarctica gaat in gebruik genomen worden door de NASA om een conceptmodel voor een astronautenverblijfplaats op de maan te testen. Ze zullen deze opblaasbare woning voor een jaar naar Antarctica brengen om te testen. De NASA werkt in dit project samen met het National Science Foundation in Arlington, deze laatste beheert het McMurdo Station, en ILC Dover dat het prototype heeft gebouwd. Deze drie organisaties zullen hun verzamelende gegevens voor 13 maanden met elkaar delen, het project begint in januari 2008 en eindigt op februari 2009.

Stervorming in NGC 281 gefotografeerd door Chandra

NASA’s Chandra X-ray Observatory heeft een gebied waarin actieve stervorming plaatsvindt op een afstand van 10.000 lichtjaar van de aarde in de nevel NGC 281 gefotografeerd. De compositiefoto laat zowel gebieden zien waar er veel sterren worden gevormd als gebieden waar sterren aanwezig zijn die meer dan drie miljoen jaar oud zijn. In totaal heeft het observatorium driehonderd individuele bronnen van röntgenstraling gedetecteerd, die vooral in de centrale sterrenhoop IC 1590 te vinden zijn. Hierdoor kunnen wetenschappers erachter komen hoeveel invloed deze straling heeft op gas in het gebied, het materiaal dat nodig is voor stervorming.

Lancering raket op oceaan alweer uitgesteld

De eerste lancering van Sea Launch na de mislukking van januari is opnieuw een dag verschoven, zo heeft een woordvoerster van Sea Launch enkele uren voor de lift-off, die naar vandaag was verschoven, bekendgemaakt. Oorzaak zijn de ongewoon krachtige windsnelheden en zeestromingen. Sea Launch is een gedurfd internationaal project waarbij een opgewaardeerde Russisch-Oekraïense Zenith-raket vanop een omgebouwd olieplatform, dobberend in de Stille Oceaan en op de evenaar, met commerciële satellieten wordt gelanceerd.

‘Superstorm in Nederland voor 90 procent zeker’

De superstorm die eerder werd voorspeld door de weerkundige Piers Corbyn uit Groot-Brittanië lijkt er dan toch echt te komen eind deze maand. De Finse weerkundige Magnus Hagelstam, zijn collega van Weather Action, zegt in een update op zijn website dat de kans negentig procent is dat er een superstorm over het westelijke deel van Nederland trekt. Ook Denemarken, Groot-Brittannië en het noordwestelijke deel van onze oosterburen in Duitsland krijgen een heftige storm te verwerken volgens hem.

Rosetta maakt foto’s van aarde en maan

Deze prachtige compositie van opnames van Rosetta’s OSIRIS camera laat de aarde bij nacht zien. Onder in beeld wordt Antarctica verlicht door de middernachtzon, en in het bovenste deel zijn de verstedelijkte gebieden op het noordelijk halfrond duidelijk zichtbaar. De opnames zijn gemaakt op 13 november rond 20.00 uur Nederlandse tijd, zo’n twee uur voor Rosetta vlak langs de aarde scheerde.

Jonge aardse planeten in wording ontdekt in sterrenhoop Pleiaden

Astronomen hebben bewijs gevonden voor het ontstaan van jonge, aardse rotsplaneten rond de ster HD 23514 in de bekende sterrenhoop Pleiaden, dat ook wel het Zevengesternte of M45 wordt genoemd en met het blote oog zichtbaar is aan de hemel tijdens een heldere winteravond. Met behulp van de infraroodcamera van de Gemini North Telescope heeft een team van astronomen infrarode straling opgevangen dat afkomstig is van heet stof dat een zonachtige ster met een leeftijd van 100 miljoen jaar omringt.

Mysterie van supernova SN2006gy opgelost

Nederlandse sterrenkundigen hebben een verklaring gevonden voor de eigenaardigheden die de heldere supernova van 18 september 2006 kenmerken. Supernova SN2006gy was niet alleen de helderste ooit waargenomen, maar bleek ook een buitengewoon hoge concentratie waterstof te vertonen in de schokgolf die volgde op de gigantische explosie, terwijl dat bij dit type supernova nooit voorkomt.

Ex-piloten eisen heropening onderzoek VS naar ufo’s

Een twintigtal oud-piloten en ex-regeringsfunctionarissen eisen dat de Amerikaanse regering haar onderzoek naar het bestaan van ufo’s heropent. Volgens een maandag in Washington gepubliceerd appel is dat een kwestie van nationale veiligheid. “Wij willen dat de regering van de VS ophoudt met het onderhouden van de mythe dat er voor alle ufo’s simpele, conventionele verklaringen zijn”, aldus Fife Symington, een voormalig gouverneur van Arizona, die zegt dat hij als piloot van de Amerikaanse luchtmacht in 1997 zelf een ufo heeft gezien.

Komeet 17/P Holmes is nu letterlijk groter dan de zon

Voorheen was de zon het grootste object in het zonnestelsel. Nu is komeet 17/P Holmes dat. De spectaculaire uitbarstende komeet 17/P Holmes explodeerde op 24 oktober jongstleden en werd daarna vele malen groter en helderder. De meest vreemde komeet ooit groeit nog steeds en is op dit moment het grootste alleenstaande hemellichaam in ons planetenstelsel. De diamater van de vage sferische wolk die de komeet omringt is nu 1,4 miljoen kilometer, zo maten astronomen van het University of Hawaii Institute for Astronomy afgelopen 9 november. Dat betekent dat 17/P Holmes nu zo’n 10.000 kilometer groter is dan onze moederster.

Bijna wereldwijd alarm geslagen na fout astronomen

Het Minor Planet Center, dat gaat over het verstrekken van informatie over pas ontdekte asteroïden, heeft afgelopen week bijna alarm geslagen nadat een voorheen onbekende asteroïde de aarde zou passeren op een afstand van slechts 5600 kilometer. Het object, dat voorheen door het leven ging als 2007 VN84, zou onze planeet vandaag op een kleine afstand gaan passeren en daarmee één van de meest dichtbij passerende asteroïden zijn die sinds de oprichting van de organisatie is ontdekt. Het had niet veel gescheeld of de instantie had de wereldpers op de hoogte gebracht van de dreiging van de asteroïde, die later de ruimtesonde Rosetta bleek te zijn.

Opnieuw spectaculaire beelden gemaakt door Japanse maansonde

De Japanse maansonde Kaguya (SELENE) heeft opnieuw spectaculaire beelden gemaakt vanuit de ruimte. Op de beelden, die net als de vorige video’s die de maanverkenner naar de aarde stuurde in HD-kwaliteit zijn, is te zien hoe onze blauwe planeet langzaam achter de horizon van de maan tevoorschijn komt. Aangezien de maan geen atmosfeer zoals de aarde bezit wordt het beeld van de aarde niet vervormd en is het verschijnsel dan ook erg bijzonder te noemen.

Lancering Ariane voor tweede keer uitgesteld

De lancering van de Europese raket Ariane-5 is opnieuw uitgesteld. Afgelopen vrijdag werd de lancering al uitgesteld naar gisteren, maar die is dus opnieuw uitgesteld. Enkele uren voor de lancering kwam er een bericht dat de lancering uitgesteld zou worden vanwege een probleem met het voltanken van de tank van de raket.

China lanceert met succes aardobservatiesatelliet

Afgelopen nacht heeft China met succes een nieuwe satelliet in een baan om de aarde gebracht. De aardobservatiesatelliet Yaogan 3 vertrok om 23.48 uur Nederlandse tijd met een Lance Mars 4C raket vanaf de basis Taiyuan in de noordelijke provincie Shanxi.

De aarde vanuit de ruimte: Baitoushan

Deze week in onze wekelijkse rubriek ‘De aarde vanuit de ruimte’ de Baitoushan. De Baitoushan is een berg in de Democratische Volksrepubliek van Korea, Noord-Korea. De Baitoushan is een vulkanische berg die sinds 1702 de grens bepaalt tussen Noord-Korea en Volksrepubliek China.

‘Staartloze komeet 17/P Holmes heeft mogelijk een satelliet’

De ongetwijfeld meest vreemde komeet van de laatste tijd, komeet 17/P Holmes, heeft zijn prachtige blauwe staart verloren, zo blijkt uit verschillende foto’s van amateur-astronomen. De loslating hoeft niet noodzakelijk iets te maken te hebben met een nieuwe uitbarsting. De staarten van kometen kunnen namelijk ook loslaten door de elektrisch geladen deeltjes in de zonnewind, welke magnetische stormen rond de komeet teweegbrengen. Het verschijnsel is te vergelijken met geomagnetische stormen op aarde, die ook door de zonnewind worden veroorzaakt en de oorzaak zijn voor het verschijnen van poollicht.

Reusachtige Delta-4 raket brengt militaire satelliet in de ruimte

Afgelopen nacht om 0.50 uur Nederlandse tijd is de Delta 4-Heavy raket gelanceerd vanaf Cape Canaveral in Florida met aan de boord de DSP-23 satelliet van de Amerikaanse luchtmacht. De militaire satelliet moet de Verenigde Staten waarschuwen wanneer andere landen een raket lanceren. De satelliet is het laatste vaartuig dat de ruimte betreedt nadat 23 andere satellieten van Amerika’s Defense Support Program in een baan rond de aarde werden gebracht. Het is pas de vierde keer dat er een Delta 4-Heavy raket, de grootste onbemande raket van de Verenigde Staten, wordt gelanceerd.

Atlantis verplaatst naar lanceerplatform

Vanochtend is de Space Shuttle Atlantis bovenop een voertuig naar het lanceerplatform 39B verplaatst. De Space Shuttle begon vanmorgen om 10.43 uur Nederlandse het assemblagegebouw (VAB) te verlaten voor de tocht naar het lanceerplatform op het Kennedy Space Center.

Lancering Ariane uitgesteld

De voorziene lancering van een krachtige Ariane-5 draagraket op de Europese lanceerbasis in Kourou in Zuid-Amerika is door technische problemen voor onbepaalde tijd uitgesteld. Dit heeft Jean-Yves Le Gall van het Europese lanceerbedrijf Arianespace meegedeeld.

‘Mens zet stap op Mars’ maan Phobos binnen tien jaar’

Vergeet Mars – de manen Phobos en Deimos van de rode planeet kunnen de volgende stop in het zonnestelsel zijn voor de mensheid, zo zeggen wetenschappers. Tijdens een conferentie bij NASA’s Ames Research Center in de Amerikaanse staat Californië afgelopen woensdag waren wetenschappers het erover eens dat astronauten hun eerste voetstappen op één van de manen binnen tien jaar kunnen zetten. Zij zijn volgens hen de meest toegankelijke planetarische hemellichamen in ons zonnestelsel en zouden makkelijker te bestuderen zijn door robots dan onze eigen satelliet, de maan.

Studentensatelliet YES-2 claimt alsnog ruimterecord

Eind september wees alles erop dat ESA’s Young Engineers Satellite YES-2 slechts gedeeltelijk geslaagd was. Maar na nauwkeurige analyse van de informatie blijkt volgens de bouwers dat het experiment veel beter gefunctioneerd heeft dan in eerste instantie werd gedacht.

Fotogallerij – De mooiste foto’s van missie STS-120

Op 23 oktober jongstleden vertrok Space Shuttle Discovery met zijn zevenkoppige bemanning richting het internationale ruimtestation ISS voor zijn missie STS-120. Na een bewogen missie met verschillende ruimtewandelingen en het koppelen van de module Harmony aan het ruimtestation landde het ruimteveer gisteren iets na zeven uur Nederlandse tijd weer op aarde. AstroVersum zocht de mooiste foto’s die gemaakt zijn tijdens deze missie voor jou uit.

Japanse sonde maakt spectaculaire video van de maan

Ooit je afgevraagd wat je zou zien als je in een baan om de maan draaide? Daar kan je achter komen nu de Japanse ruimtesonde Kaguya spectaculaire beelden heeft gemaakt van het maanoppervlak, die door de Japanse ruimtevaartorganisatie JAXA samengevoegd zijn tot een prachtige video. Kaguya is uitgerust met een videocamera die video’s maakt in HD-kwaliteit op een hoogte van honderd kilometer boven het oppervlak van onze naaste buur. Zet je schrap en lees gauw verder!

Space Shuttle Discovery veilig geland

Het Amerikaanse ruimteveer Discovery is veilig geland op het Kennedy Space Center in Florida met zijn zeven bemanningsleden aan boord, zo was rechtstreeks te volgen op NASA TV. Gisteren om 19.02 uur stonden de wielen van het ruimteveer aan de grond en dit was het definitieve einde van de vlucht die vijftien dagen heeft geduurd. Zoals altijd viel het ruimteveer als een baksteen naar beneden in de laatste fase van zijn afdaling.

Chinese ruimtesonde in een baan rond de maan

Twee weken geleden lanceerde China zijn eerste satelliet naar de maan, de Chang’e-1. De Chang’e-1 heeft de tocht van ruim 380.000 kilometer naar de maan achter de rug en is veilig in een baan om de maan gekomen. Omdat er geen problemen zijn opgetreden tijdens de baancorrecties van de ruimtesonde zal de missie langer gaan duren dan eerder werd verondersteld, zo meldde Xinhua.

Goed weer voor landing Discovery in Florida

De bemanning van de Space Shuttle Discovery hebben maandag al afscheid genomen van het Internationale Ruimtestation ISS en de blijvende bemanningsleden. De Discovery zal vandaag waarschijnlijk landen op het Kennedy Space Center in Florida. De Space Shuttle Discovery landt vandaag dan om 19.02 uur Nederlandse tijd. Het weer wordt waarschijnlijk geen spelbreker voor de landing.

China wil eigen ruimtestation rond 2020

Het ambitieuze Chinese ruimtevaartprogramma begint steeds meer vorm te krijgen. Na de eerste Chinese astronaut, in 2003, en de eerste Chinese maanmissie die momenteel gaande is, wil Peking rond het jaar 2020 een eigen permanent ‘werkstation’ in de ruimte, aldus verscheidene Chinese media.

Ondergaande sterren onthullen geheimen van planeten

Vanaf de aarde naar een ondergaande ster kijken, kan heel romantisch zijn. Maar als een ruimtevaartuig doet dat vanuit zijn baan, kan het geheimen over de atmosfeer van planeten ontrafelen. Dat gebeurt met behulp van zogenaamde stellaire occultatie. Jean-Loup Bertaux, van het Franse Service d’Aeronomie du CNRS, heeft als eerste voorgesteld om die techniek te gebruiken tijdens een ESA-missie. Het ruimtevaartuig observeert sterren op hun weg achter de atmosfeer van een onderzochte planeet langs tot ze uiteindelijk onder de horizon van de planeet uit het zicht verdwijnen.

‘Neefje’ van ons zonnestelsel ontdekt

Astronomen kondigden vandaag aan dat ze een ster met een kroost van planeten hebben gevonden die veel overeenkomsten tonen met de hemellichamen in ons eigen zonnestelsel. De planeten zijn gevonden bij de zonachtige ster 55 Cancri, waar tot nu toe maarliefst vijf planeten bij werden ontdekt – een record. Vier planeten die deel uitmaken van het stelsel werden eerder ontdekt, maar nu kan er nog één toegevoegd worden aan deze lijst. 55 Cancri bevindt zich op ‘slechts’ 41 lichtjaar van de aarde in de richting van het sterrenbeeld Kreeft. Het stelsel bevat een groep van vier planeten die zich dicht bij hun moederster bevinden en één planeet die in de buitenste regionen te vinden is.

Nederlandse studenten ontdekken nieuwe planeet

Studenten sterrenkunde aan de Universiteit Leiden hebben een exoplaneet, een planeet buiten ons eigen zonnestelsel, ontdekt. Het hemellichaam, net zo groot als Jupiter, draait in tweeeneenhalve dag om een ster die veel op onze zon lijkt. De afstand tot de ster is zo klein dat het aan het oppervlak van de planeet meer dan 1000 graden heet is. De voorlopige naam van het object is OGLE2-TR-L9. Het onderzoek wordt binnenkort gepubliceerd in het Europese wetenschappelijke tijdschrift Astronomy & Astrophysics.

Space Shuttle Discovery op weg naar huis

Het Amerikaanse ruimteveer Discovery heeft zich zoals gepland losgekoppeld van het internationale ruimtestation ISS na een bewogen maar geslaagde complexe assemblagemissie, zo was rechtstreeks op NASA TV te volgen. De shuttle meerde om 11.32 uur Belgische tijd van de Amerikaanse labmodule Destiny af. Dit gebeurde boven het zuiden van de Stille Oceaan. Co-piloot George Zamka maakte toen een omloop rond het complex. Later op de dag zal de bemanning het hitteschild van hun ruimteveeropnieuw inspecteren.

Krijg korting op de zonsverduisteringreis van 2008 via AstroVersum!

Op 1 augustus 2008 vindt er een totale zonsverduistering in maarliefst vier continenten plaats. De centrale lijn van de totale zonsverduistering loopt op die dag onder meer door Groenland, Rusland, een gedeelte van zuidoost-Azië en China. In Nederland en Europa is er een gedeeltelijke zonsverduistering te zien, de maan zal in ons land onze ster voor 25 procent bedekken tijdens het hoogtepunt. De reisorganisatie Waecicu Tours organiseert een zonsverduisteringreis naar Siberië, waar de totaliteit van deze eclips het beste te zien zal zijn. Schrijf je in via AstroVersum en krijg 25 euro korting op jouw reis!

KNMI: ‘Er komt geen superstorm in november in Nederland’

De Engelse weerkundige Piers Corbyn heeft voorspeld dat er eind november een orkaan raast over ons land, zo meldt onder meer het Algemeen Dagblad vandaag. Volgens de Engelsman krijgt ons land komend weekend al een voorproefje van de superstorm. “Tussen 8 en 13 november aanstaande trekt een storm met windstoten van 145 tot 175 kilometer per uur over West-Europa.” De storm die tussen 24 en 28 november plaats gaat vinden zal volgens hem daar nog een schepje bovenop doen, want Corbyn voorspelt aan de hand van de zonneactiviteit dat de kans tachtig procent is dat er windsnelheden van boven de 200 kilometer per uur bereikt zullen worden.

Maurits Esher krijgt eigen planetoïde

Een vijf kilometer grote planetoïde heeft sinds kort de naam van een bekende Nederlandse kunstenaar. De grafische kunstenaar Maurits Cornelis Escher (1898-1972) heeft een planetoïde gekregen die zich bevindt tussen de banen van Mars en Jupiter. Planetoide Escher (4444) draait in 3,54 jaar om de zon.

De aarde vanuit de ruimte: de Oranjerivier

In deze editie van ‘De aarde vanuit de ruimte’ de Oranjerivier in het Zuidwesten van Afrika. Bij de Drakensberg, bij Zuid-Afrika en zichtbaar ten zuiden van de rivier en de grens bij Lesotho, loopt de Oranjerivier 2200 kilometer richting het westen die de grens vormt tussen Zuid-Afrika en Namibië (ten noorden van de rivier).

Atmosfeer aarde mogelijk beschadigd door supernova

Het is de oudste telescoop ter wereld en ligt op de bodem van de oceaan. Oude zeebodemsedimenten hebben geopenbaard dat een supernova tijdens het geologisch tijdperk Plioceen er mogelijk voor heeft gezorgd dat er een kleine massasterfte plaatsvond op de aarde. Volgens Brian Fields van de Universiteit van Illinois in de Verenigde Staten toont de aanwezigheid van het radioactieve ijzer-60 op de zeebodem aan dat een exploderende ster op een afstand van zestig tot driehonderd lichtjaar van de aarde de atmosfeer van onze planeet zo’n vijf miljoen jaar geleden beschadigde.

Risicovolle ruimtewandeling succesvol afgerond [update]

De Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA is begonnen met de voorbereidingen van een risicovolle ruimtewandeling die aanstaande zaterdag plaats gaat vinden en in het teken zal staan van het repareren van een gescheurd zonnepaneel van het internationale ruimtestation ISS. Het repareren van dit paneel is erg belangrijk voor de laatst dagen van de missie van Space Shuttle Discovery. De ruimtevaartorganisatie zegt dat het probleem opgelost moet worden voordat er een shuttle aan het complex kan koppelen. Als dit niet zou gebeuren zou de kans groot zijn dat er blijvende schade ontstond aan het kwakkelende en dure zonnepaneel.

Mars Express ontdekt raadselachtige afzettingen op Mars

ESA’s Mars Express heeft een tipje van de sluier opgetild die nog altijd hangt over één van de meest bijzondere gebieden op Mars: De Medusae Fossae-Formatie. Met de radar van de sonde zijn voor het eerst de dikte en elektrische eigenschappen van de lagen gemeten, wat nieuwe gegevens over de mogelijke oorsprong heeft opgeleverd. Mars Express heeft gegevens over dit gebied verzameld met de MARSIS-radar. Tussen maart 2006 en april 2007 is Mars Express talloze keren rond de planeet gevlogen om met zijn radar het oppervlak te peilen.

Dode sterren botsen tegen elkaar en exploderen

Een enorm explosie in het verre heelal is niet veroorzaakt door een stervende ster, zoals normaal het geval is, maar door twee dode sterren die met elkaar in botsing zijn gekomen nadat ze een lange tijd om elkaar heen draaien, zo toont een recentelijk uitgevoerd onderzoek aan. Twee witte dwergsterren bewogen onder invloed van hun zwaartekracht spiraalsgewijs naar elkaar toe en kwamen ongeveer driehonderd miljoen jaar geleden tot explosie toen ze in botsing kwamen. Astronomen veronderstelden eerder dat de supernova SN 2006gz ontstond door de ontploffing van een oude ster in het spiraalstelsel IC 1277.

Zwarte gaten hebben mogelijk een eigen universum

Wanneer materie door een zwart gat opgeslokt wordt kan het in een ander heelal terechtkomen of worden opgesloten in een soort wormgat dat is verbonden met een ander zwart gat, zo suggereert een nieuwe studie. Wat er binnen in een zwart gat gebeurt met de opgeslokte materie is één van de grootste mysteries in de fysica. De theorie die het bestaan van zwarte gaten voorspelde – de algemene relativiteitstheorie – zegt dat alle materie in een centraal punt in het zwarte gat geplet wordt tot het een oneindige dichtheid krijgt, iets wat ook wel singulariteit wordt genoemd. Wat er vervolgens zou kunnen gebeuren is niet te voorspellen volgens wetenschappers, althans, door velen.

Drie nieuwe planeten ontdekt

Een team van astronomen dat deelneemt aan het WASP-project, wat staat voor Wide Angle Search for Planets, heeft gisteren aangekondigd dat zij drie nieuwe planeten hebben ontdekt. De drie exoplaneten werden ontdekt toen zij vanaf de aarde gezien voor hun moederster stonden. Het bestuderen van dergelijke planeten buiten ons zonnestelsel staat wetenschappers toe om te onderzoeken hoe de planetarische stelsels zich vormen. Teams die deelnemen aan de WASP kunnen zowel planeten aan de noordelijke als de zuidelijke sterrenhemel ontdekken en de massa en grootte van deze hemellichamen is daardoor makkelijk te bepalen.