Hubble ziet einde van de zon

De Hubble Space Telescope heeft een prachtige foto gemaakt van de planetaire nevel NGC 2440. In het centrum van de nevel is een witte dwerg die bijna aan het eind van zijn leven is gekomen zichtbaar. De witte dwerg is met een oppervlaktetemperatuur van 200.000 graden Celsius één van de heetste witte dwergen die is ontdekt de laatste jaren. Onze ster, de zon, zal over ruim vijf miljard jaar net zo eindigen als deze witte dwergster.

Net als een vlinder begint een witte dwerg zijn leven door de cocon af te werpen die zijn voormalige zelf omsloot. In deze ietwat manke analogie zou de zon echter een rups zijn, en de afgeworpen gasschil zou natuurlijk de mooiste van allemaal worden! In de cocon van gas en stof, de planetaire nevel die met NGC 2440 aangeduid wordt, bevindt zich één van de heetst bekende witte dwerg sterren. De witte dwerg is te zien als de heldere puntbron vrijwel in het centrum van de foto. Onze zon zal uiteindelijk ook een “witte dwerg vlinder” worden, maar dat duurt nog zo’n 5 miljard jaar.

Een planetaire nevel is de uitdijende gasschil in de ruimte geproduceerd door een supernova, een ster aan het eind van zijn leven. Een planetaire nevel is erg helder, vooral op een golflengte van 500,7 nanometer, waar dubbel geïoniseerde zuurstofatomen een min of meer groene gloed veroorzaken. Dit soort nevels speelden tevens een facilitaire rol bij metingen in de periode 2001-2003, waarmee tot ieders verrassing werd ontdekt dat elliptische sterrenstelsels geen donkere materie bevatten.

De nevels NGC 2400 bevindt zich op een afstand van ongeveer 4000 lichtjaren van de aarde in het zuidelijke sterrenbeeld Puppis (Achtersteven). Op 6 februari jongstleden fotografeerde de Hubble Telescope de nevels met de Wide Field Planetary Camera 2. De blauwe kleuren staan voor helium, rood voor stikstof en waterstof en blauw/groen voor zuurstof.

Een planetaire nevel ontstaat als een ster tijdens z’n laatste levensfase een veelkleurige gasnevel uitstoot. Ze is zo helder dat we ze zelfs in behoorlijk verre sterrenstelsels nog kunnen onderscheiden, en uit haar snelheid kunnen we afleiden hoeveel massa in de tot nu toe ononderzochte buitengebieden van gewone elliptische sterrenstelsels voorkomt.

Bron: Hubblesite