Nieuw model voor geboorte van sterren

Onzichtbare magnetische veldlijnen die lijken op een DNA-molecuul dragen een steentje bij aan de geboorte van sterren, zo suggereert een nieuw model. Het model, dat is ontwikkeld door Antonio Chrysostomou van de Universiteit van Hertfordshire en zijn collega’s, toont aan dat het overvloedige materiaal en de overvloedige energie die een protoster in de beginfase van zijn leven bezit via spiraalvormige magnetisch veldlijnen weet te ontsnappen. Deze stellaire uittocht sleept genoeg impulsmoment met zich mee om de wolk van gas en stof waaruit sterren gevormd te laten doen instorten.

Nieuwe sterren ontstaan uit enorme wolken van gas en stof die onder invloed van hun zwaartekracht instorten en dichte bollen worden. De ingepakte kernen worden door thermonucleaire reacties aangestoken. Als zij instorten roteren de wolken net als een ijshockeyer die zijn of haar armen tegen het lichaam aandrukt als deze ronddraait. De omwentelingsnelheid van de wolk neemt toe als deze kleiner wordt. Een deel van de energie die bij deze rotatie vrijkomt, ook wel bekend als het impulsmoment, moeten worden verdreven alvorens de ster geboren kan worden. Hoe dit gebeurt was eerder een raadsel.

Ons melkwegstelsel is gevuld met magnetisch velden, die continu ontstaan wanneer geladen deeltjes door het universum reizen. Het nieuwe model voorspelt dat de veldlijnen rond een stellaire ‘baarmoeder’ door de omwenteling van de uterus verdraaid worden.

Het model van het team is gebaseerd op infrarood-observaties van het Anglo-Australian Observatory. De ontelbaar veel deeltjes die de protoster HH 135-136, een ster die ruim 9000 lichtjaar van de aarde staat, omringen stoten namelijk voortdurend infrarood licht uit. Het nieuwe model voorspelt dat de spiraalvormige magnetische veldlijnen rond HH 135-136 zich op een afstand van 50.000 AU, wat gelijk is aan ongeveer 7500 miljard kilometer, bevinden. Eén AU is gelijk aan de afstand tussen de aarde en de zon. Het materiaal wordt door deze spiralen met zo’n honderd kilometer per seconde de interstellaire ruimte in geslingerd, waardoor de wolk van gas en stof instort en er een nieuwe ster wordt geboren.