Nieuw soort exploderende ster ontdekt

Astronomen hebben mogelijk een zeldzaam nieuw type ster ontdekt. Het object, dat veel overeenkomsten toont met een witte dwergster die de zon aan het eind van zijn leven zal worden, wordt omhult door een geheimzinnige laag van koolstofas. De bevindingen kunnen astronomen helpen met het beantwoorden van vele vragen die te maken hebben met het leven en de dood van sterren, zo is te lezen in de laatste uitgave van het wetenschappelijke tijdschrift Nature.

Nadat al hun kernbrandstof hebben verbruikt, worden 97 procent van de sterren in ons melkwegstelsel die acht tot tien keer zoveel massa bezitten als onze zon een witte dwergster, het overblijfsel van een volwaardige ster zoals de zon die ruwweg zo groot is als de aarde en een hoge dichtheid heeft. Onze zon staat naar alle waarschijnlijkheid over zo’n vijf miljard jaar hetzelfde lot te wachten.

De tot dusver ontdekte witte dwergsterren bezaten allemaal een atmosfeer die rijk was aan waterstof of helium. Echter hebben astronomen nu een ster gevonden die waarschijnlijk behoort tot een nieuwe klasse van witte dwergen, die omhult worden door een atmosfeer die hoofdzakelijk uit koolstof bestaat en waar weinig of geen waterstof of helium aanwezig blijkt te zijn. “Niemand dacht dat we ooit op dit soort sterren zouden stuiten,” verklaarde Patrick Dufour van de Universiteit van Arizona tegenover SPACE.com. “Het zal ongetwijfeld een hele opgave worden om erachter te komen hoe deze sterren gevormd worden.”

Ruwweg tachtig percent van alle witte dwergsterren die tot nu toe ontdekt zijn hebben een atmosfeer die rijk is aan waterstof, terwijl de overige twintig procent voornamelijk door helium omhult wordt. Deze nieuwe koolstof-rijke witte dwergen schijnen vrij zeldzaam te zijn, want astronomen denken dat één op de duizend witte dwergen in het heelal te vergelijken zijn met hen. Tot nu heeft een team van astronomen namelijk acht andere vergelijkbare witte dwergsterren ontdekt met het Apache Point Observatory in New Mexico. “En er zullen er nog veel meer te vinden zijn,” zei Dufour.

Nadat het leven van een ster eindigt verliest het zo’n 85 procent van zijn massa, waardoor er maar een klein hemellichaam overblijft. Dufour: “Tijdens deze eindfase verliezen sommige witte dwergen praktisch al hun waterstof en helium. Wat er overblijft is de onderliggende kern van de ster, waar eerder voortdurend kernreacties optraden. De koolstof die wij zien is eigenlijk het as van het helium dat de ster bezat voor zijn dood.”

De witte dwergen evolueren van niet massieve sterren, die niet zwaar genoeg zijn om een supernova te veroorzaken. De onderzoekers veronderstellen dat de koolstof-rijke witte dwergen voortkomen uit sterren die acht tot tien keer zo zwaar zijn als de zon. Om meer over deze geheimzinnige nieuwe witte dwergen te leren, zijn Dufour en zijn collega’s bezig met het treffen van voorbereidingen voor een project dat in teken zal staan van deze mysterieuze sterren. “Op die manier kunnen we een hoop leren over het leven en de dood van sterren in het algemeen,” zei Duffour tenslotte.