ESA’s XMM-Newton ziet ‘kerstman’ in Orionnevel

De ruimtetelescoop XMM-Newton van de Europese ruimtevaartorganisatie ESA heeft een grote wolk van heet gas ontdekt, die een vorm heeft die ietswat weg heeft van een kerstman. Het observatorium, waarvan de foto’s van de wolk gecombineerd werden met beelden van NASA’s Spitzer Space Telescope, stuitte enkele weken geleden in een stervormingsgebied van de bekende Orionnevel op een hete gaswolk die voornamelijk röntgenstraling uitstoot. Het gebied maakt deel uit van een actieve regio waar voortdurend nieuwe sterren worden geboren.

De gaswolk die XMM-Newton kort geleden heeft ontdekt is gevormd door supersonische winden van zware sterren. Deze winden kunnen een temperatuur bereiken van honderden miljoenen graden als ze in botsing komen met gas.

Astronomen vermoeden dat de winden in dit gebied afkomstig zijn van de ster Theta1 Orionis C, een grote ster die ruim veertig keer zo zwaar is als onze zon. Volgens Manuel Güdel van het Paul Scherrer Institut in Zwitserland heeft de botsing van winden op het oppervlak van de veertigduizend graden Celsius warme ster met pilaren van gas de pas ontdekte hete gaswolk teweeggebracht.

Een team van astronomen, dat onder leiding stond van Güdel, stuitte op de wolk toen ze onderzoek deden naar jonge sterren in de nevel. Met behulp van de ruimtetelescoop Spitzer detecteerden ze een zwakke gloed op de achtergrond, die werd veroorzaakt door röntgenbronnen. De aanwezigheid van deze wolk laat zien dat er in actieve stervormingsgebieden vaak gaswolken bestaan, die naar alle waarschijnlijkheid met elkaar verbonden zijn als bubbels. Grote, massieve sterren zoals Theta1 Orionis C zouden een grote rol spelen in de vorming van deze netwerken.