Doorzoek januari 2008

Nieuw technisch probleem ontdekt bij Space Shuttle Atlantis

Het besluit van managers van de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA om de lancering van Space Shuttle Atlantis op 7 februari aanstaande te plannen kan weer teruggedraaid worden door het opduiken van een nieuw technisch probleem. Tijdens de laatste inspectie van afgelopen dinsdag, waarbij werd geconstateerd dat de brandstofsensors van het ruimteveer klaar zijn voor de eerstvolgende missie, stuitten technici op een kromme buis in het koelingssysteem van de shuttle.

Storm ’s middags op zijn hoogtepunt

De storm die donderdag over het land trekt, bereikt ’s middags zijn hoogtepunt. Dat liet een woordvoerder van het Koninklijk Nederlands Meteorologisch Instituut (KNMI) weten. Het KNMI gaf woensdag al een voorwaarschuwing af voor zware windstoten die donderdag over het land razen.

Nieuwe foto’s van MESSENGER van Mercurius

Na maarliefst 33 jaar heeft een ruimtesonde voor de eerste keer gedetailleerde foto’s van de kleinste planeet van ons zonnestelsel, rotsplaneet Mercurius, verzonden naar de aarde. Enkele weken geleden verscheen er al een totaalbeeld van Mercurius op AstroVersum, maar deze keer zie je wat meer gedetailleerdere foto’s van de MESSENGER.

Astronauten maken geslaagde ruimtewandeling

Twee Amerikaanse astronauten hebben woensdag een ruimtewandeling gemaakt die vrij riskant werd geacht. Ze hebben een van de twee mankementen verholpen aan het elektriciteitssysteem van hun ruimtestation. Met gevaar voor elektrocutie vervingen Peggy Whitson en Daniel Tani een motor die een zonnepaneel op de zon gericht houdt. Toen de nieuwe motor aangesloten was, begon het paneel meteen weer stroom te genereren. “Yee-ha! Geweldig”, schreeuwde Whitson het uit. Ook de NASA beschouwde de operatie als succesvol.

Inslagplek spionagesatelliet ligt in Verenigde Staten

Het leger van de Verenigde Staten treft op dit moment de nodige voorbereidingen, omdat de kans groot is dat een grote spionagesatelliet eind februari of begin maart het aardoppervlak zal raken in Noord-Amerika. Dat heeft een generaal van de Amerikaanse luchtmacht gisteren medegedeeld. Ook werd bevestigd dat het gaat om de militaire satelliet US 193, welke in december 2006 met een Delta-2 raket gelanceerd werd en het vlak na de lancering begaf. Het ruimtevaartuig is sindsdien niet meer bestuurbaar.

Door het heelal racende ster is afkomstig uit buurstelsel

Een jonge ster beweegt zich zo onzettend snel van de Melkweg af dat het voor astronomen lange tijd een raadsel was waar het vandaan kwam; als we uitgaan van zijn jonge leeftijd heeft het al te ver door het heelal gereist om afkomstig te zien uit ons melkwegstelsel. Echter hebben onderzoekers van het Carnegie Instituut voor Wetenschap in de Verenigde Staten door het analyseren van zijn snelheid, helderheid en samenstelling zijn herkomst nu wel kunnen bepalen: de Grote Magelhaense Wolk.

Asteroide scheerde vanochtend langs de aarde

Astronomen hebben dinsdag een unieke kans gehad om een voorbijschietende asteroïde in hun kijkers te krijgen. De ruimterots passeerde even na 9.30 uur de aarde op een afstand van circa 538.000 kilometer, een bijna-botsing in ruimtebegrippen. Met een amateurtelescoop en onder de juiste omstandigheden was het volgens de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA mogelijk om asteroïde 2007 TU24 in het vizier te krijgen.

Nederlandse Sterrenkunde Olympiade op 1 februari van start

Op 1 februari klinkt het startschot voor de Nederlandse Sterrenkunde Olympiade 2008. Vierhonderd jaar na de uitvinding van de telescoop door een Nederlander worden Nederlandse middelbare scholieren uitgedaagd om zich te verdiepen in pittige vraagstukken over sterren die exploderen, zwarte gaten, planeten buiten ons eigen zonnestelsel en de uitdijing van het heelal.

Artikel – Niets is krachtiger dan een gamma-uitbarsting

Vanaf moeder aarde lijkt de nachtelijke hemel vredevol en onveranderend, maar het universum gezien in gammastraling is een plek van complete chaos. Met behulp van telescopen die in gamma-straling waarnemen kunnen astronomen getuige zijn van kortdurende maar schrikbarend intense explosies, zogeheten gamma-uitbarstingen, en er bestaat niets dat krachtiger is dan deze uitbarstingen. Maar waarom is het verschijnen van deze explosies zo belangrijk voor de kosmologie?

‘Spionagesatelliet kan geheimen VS ontmaskeren’

Een grote spionagesatelliet van de Verenigde Staten, waarvan de voortstuwing defect is geraakt, kan de aarde laat februari of begin maart raken, zo heeft een hoge functionaris van het Witte Huis zaterdag medegedeeld. De satelliet, welke niet langer bestuurd kan worden vanaf de aarde, heeft mogelijk gevaarlijke materialen aan boord en zijn landingsplek is op dit moment nog niet bekend. De functionaries bleef anoniem, omdat het neerstorten van het ruimtevaartuig eigenlijk ‘top secret’ was.

Gigantische stormen barsten los op Jupiter

Op een grote planeet zoals Jupiter lijkt alles extreem te zijn. Zelfs het weer. Twee nieuwe hevige stormen die kruiselings over de bovenste wolken van de gasreus razen hebben sterrenkundigen verrast: ze woelen namelijk materiaal naar boven dat normaal diep in de onrustige atmosfeer van Jupiter ligt opgeslagen. Ook is er bewijs gevonden voor het ontstaan van straalstromen op de planeet, welke gegenereerd worden met behulp van de warmte van de grootste planeet van ons zonnestelsel zelf.

Sterrenstelsels bekogelen zonnestelsel met meteoren

De meest aannemelijke gedachte is dat alle meteoren die we zien afkomstig zijn uit ons eigen zonnestelsel. Vaak maakten deze steentjes eerder deel uit van kometen of asteroïden en verbanden ze in de atmosfeer van de aarde voordat ze de grond kunnen raken, waardoor er een vallende ster aan de hemel verschijnt. Echter blijkt uit een recentelijk uitgevoerde observatie dat deze gedachte onjuist is, nu een team van astronomen een meteoor met een extragalactische herkomst heeft geregistreerd.

Nieuw tijdperk op aarde gestart door de mens

Volgens geofysici van de universiteit van Leicester in Groot-Brittanië heeft de mensheid onze planeet zo veranderd dat het een einde heeft gemaakt aan tijdperk in de geschiedenis van de aarde. In het onderzoek van Jan Zalasiewicz en Mark Williams en hun collega’s van de commisie van de Geological Society in Londen valt te lezen dat het nieuwe tijdperk van het Anthropoceen door toedoen van de mens is begonnen, terwijl het Holoceen juist afgelopen is.

Kleine planetoïde passeert dinsdag de aarde

Een kleine planeet, met de naam 2007TU24, scheert op dinsdag 29 januari vlak langs de aarde. Hij passeert onze planeet op een afstand van ongeveer 500.000 kilometer. In kosmische termen betekent dit dat het object de aarde op een haar na mist. Dat is overigens twee keer de afstand van de aarde naar de maan”, relativeert sterrenkundige Theo Jurriëns meteen. “Dus veel merken we er uiteindelijk niet van.”

Nieuwe foto Chandra X-ray Observatory is oogsnoep

Een nieuwe foto die is gemaakt met de telescoop van NASA’s Chandra X-ray Observatory laat een prachtig, dichtbevolkt gebied van massieve sterren in het sterrenbeeld Centaur zien. De sterrenhoop is één van de meest mysterieuze gebieden in ons melkwegstelsel, welke gevuld is met stof en gas, dat ervoor zorgt dat we niet kunnen zien wat er zich in het centrum van deze cluster bevindt. Maar nieuwe röntgenopnames laten wel meer zien van de kern van Westerlund 2.

Dodelijke asteroïde maakte grotere plons dan gedacht

Het einde van de tijd van de dinosauriërs was natter dan wetenschappers eerder dachtten, zo blijkt uit nieuwe foto’s van de krater die de ruimterots, welke voor het uitsterven van de reusachtige reptielen heeft gezorgd, zo’n 65 miljoen jaar geleden deed ontstaan. De asteroïde trof toen de kust van het schiereiland Yucatan in de Golf van Mexico en speelde een grote rol in de extinctie van zeventig procent van alle levensvormen op aarde, inclusief alle niet-aviaire dinosauriërs.

Japanse astronaut wil boemerang in ruimte gooien

Een Japanse astronaut is van plan om als eerste mens in de ruimte een boemerang te werpen. Hij wil testen of een boemerang ook terugkeert naar de werper als er geen zwaartekracht is. Wetenschappers gaan er vanuit dat dit niet zal gebeuren in gewichtsloze toestand, maar uitgeprobeerd is dit nooit. Ruimtevaarder Takao Doi (53) reist in maart naar het internationale ruimtestation ISS, waar hij de wetten van de zwaartekracht in zijn spaarzame vrije tijd zal testen.

Planetoïde vernoemd naar Willem de Zwijger

De planetöide (kleine planeet) met nummer 12151 draagt vanaf deze maand de naam Oranje-Nassau. Hij is op voordracht van Dr. Ingrid van Houten-Groeneveld van de Leidse Sterrewacht vernoemd naar Stadhouder Willem I (1533-1584), prins van Oranje-Nassau en leider van de Nederlandse opstand tegen het Spaanse gezag. Ook naar verzetsstrijdster Hannie Schaft is een planetoïde vernoemd: (85119) Hannieschaft. Schaft (1920-1945) zat tijdens de Tweede Wereldoorlog in het verzet.

Totale maansverduistering op 21 februari 2008

Op 21 februari van dit jaar is het weer zo ver. Dan is er vanuit onder meer Nederland een totale maansverduistering te aanschouwen, die zich ’s nachts zal voltrekken. De omstandigheden zijn tijdens de eclips, net zoals vorig jaar het geval was, goed: onze verduisterde natuurlijke satelliet staat tijdens de totaliteitsfase hoog aan de hemel en het maximum van de maansverduistering zal zo’n vijftig minuten duren. Omdat niemand dit prachtig evenement moet missen, blikt AstroVersum alvast vooruit op deze eclips.

Zeespiegel Middellandse Zee in 2050 halve meter gestegen

Aan de Spaanse costa’s is de zeespiegel van de Middellandse Zee in de afgelopen vijftig jaar met acht centimeter gestegen. Als die tendens zich voorzet, kan het waterpeil in de periode tot 2050 met nog eens dertig centimeter stijgen. Dat blijkt uit een onderzoek van het Spaanse instituut voor Oceanografie (IEO). De krant El País stelde in de zaterdageditie dat het eerste Spaanse studie is naar de gevolgen van de klimaatverandering voor de Middellandse Zee.

Europa en Japan gaan samen naar Mercurius

De industriële ontwikkeling van BepiColombo, Europa’s eerste missie naar Mercurius, is officieel van start gegaan. Het hoofdcontract, dat door ESA aan Astrium is gegund, is vandaag ondertekend tijdens een ceremonie in het Duitse Friedrichshafen. BepiColombo is een missie die Mercurius uitgebreider dan ooit gaat onderzoeken. Hij werd in oktober 2000 door ESA aangemerkt als een van haar belangrijkste missies.

NASA’s nieuwe raket kan zichzelf vernietigen

Zelfs nu de nieuwe generatie raketten van de NASA nog niet gebouwd zijn, buigt de ruimtevaartorganisatie uit Amerika zich al over een potentieel gevaarlijk probleem dat kan optreden tijdens bemande missies in de toekomst. Ingenieurs zijn namelijk bang dat de nieuwe raket, welke de Space Shuttle moet vervangen en astronauten naar de maan moet brengen rond het jaar 2020, teveel gaat trillen tijdens de eerste minuten van zijn vlucht, waardoor het ruimteveer zichzelf kan vernietigen.

NASA komt misschien met online game

Altijd al is bij de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA willen werken? Dit wordt binnenkort misschien mogelijk door een online virtuele MMO-game (massive multiplayer online) die de NASA misschien gaat ontwerpen. De NASA wil een game gaan maken waarin NASA-missies gesimuleerd zullen worden. Spelers van deze game kunnen dan als ingenieur meehelpen in dit proces.

Belangrijke Nederlandse mijlpalen in 2008

Het jaar 2008 herbergt vooral een aantal belangrijke mijlpalen. In eind november organiseert het ministerie van Economische Zaken de ministersconferentie van de Europese ruimtevaartorganisatie (ESA), hiervan is Nederland momenteel voorzitter. Op deze ministersconferentie besluiten de lidstaten over nieuwe ruimtevaartprojecten die ESA op de middellange termijn zal uitvoeren. Ook Nederland zal een actieve rol spelen bij de besluitvorming en streven naar een intensieve betrokkenheid van haar ruimtevaartsector bij de uitvoering.

‘Buitenaards’ signaal is natuurlijk

De nieuwssite KTVU heeft bekend gemaakt dat wetenschappers van SETI, wat staat voor Search for ExtraTerrestrial Intelligence, mogelijk een signaal hebben opgevangen van een buitenaardse beschaving. Het mysterieuze radiosignaal werd eind december van het vorige jaar gedetecteerd met de radiotelescoop van het Arebico Observatory in Puerto Rico, die onlangs een opknapbeurt heeft gehad. Op dit moment is er nog niets bevestigd, en doen er ook geruchten de ronde dat het signaal natuurlijk is. Later meer. [update: 11.30 uur]

Bouwstenen leven gevonden in verafgelegen sterrenstelsel

Astronomen hebben met behulp van de radiotelescoop van het Arecibo Observatory in Puerto Rico voor de eerste keer in de geschiedenis het bestaan van de moleculen methanimine en waterstofcyanide – twee ingrediënten voor aminozuren, welke organismen kunnen vormen – in een verafgelegen sterrenstelsel aangetoond, dat zich op zo’n tweehonderdvijftig miljoen lichtjaar van onze planeet bevindt. De ontdekking van deze moleculen, die in combinatie met water glycine vormen, werd wereldkundig gemaakt op de laatste bijeenkomst van de American Astronomy Society.

‘Diertjes kunnen ontstaan op maan Europa’

Europa is volgens velen de grootste kandidaat voor het huisvesten van leven. Het bestaan van een globale oceaan van vloeibaar water en een samenstelling die doet vermoeden dat de maan van Jupiter biogenetische elementen bezit, maakt het mogelijk dat er op de ijsmaan kleine levensvormen kunnen ontstaan. Alleen de afwezigheid van energie voor biologische processen op Europa zou de vorming van leven kunnen blokkeren, maar een nieuwe studie suggereert dat de benodigheden voor het ontstaan van die energie wel degelijk gevormd zouden zijn op de maan.

Daar is ‘ie dan: Mercurius!

Na maarliefst 33 jaar heeft een ruimtesonde voor de eerste keer gedetailleerde foto’s van de kleinste planeet van ons zonnestelsel, rotsplaneet Mercurius, verzonden naar de aarde. Ongeveer vijf minuten na acht uur Nederlandse tijd gisteravond was de afstand tussen NASA’s MESSENGER en de warme planeet het kleinst. Het ruimtevaartuig heeft tijdens de passage een video gemaakt van de planeet, waarvan de eerste beelden net na de klok van 18.00 uur werden vrijgegeven op de site van de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA. [update: 8.50 uur]

Ulysses vliegt over Noordpool van de zon

De ruimtesonde Ulysses heeft gister een bijzondere fly-by gemaakt langs de Noordpool van de zon. In tegenstelling tot andere ruimtesondes kan de Ulysses steekproefwinden van de zon onderzoeken, die moeilijk vanaf de aarde te bestuderen zijn. De Ulysses heeft al tweer keer eerder over de polen van de zon gevlogen, namelijk in 1994-95 en 2000-01.

Simulatie sterrenhoop op netwerk supercomputers

Een onderzoeksteam aan de Universiteit van Amsterdam heeft met succes een sterrenhoop gesimuleerd over een wereldwijd netwerk van GRAPE-6Af supercomputers. Om de simulatie mogelijk te maken, werden de supercomputers, die in Nederland, Japan en de Verenigde Staten staan, gekoppeld aan een computationeel grid.

IJs smolt 75 procent sneller in de afgelopen tien jaar

Afgelopen tien jaar is het ijs langs de kusten van de Zuidpool 75 procent sneller gaan smelten. Twee jaar geleden, in 2006, smolt er in totaal 192 miljard kubieke meter ijs, genoeg om heel Nederland 4,6 meter onder water te zetten. Vooral in de dalen van gletsjers in het westen van Antarctica en het bij Antarctische schiereiland smolt ijs snel.

Rode dwergen hebben kleine bewoonbare gebieden

Als de ruimtetelescopen groter en gevoeliger worden, kan de zoektocht naar bewoonbare planeten makkelijker verlopen als astronomen weten waar ze moeten kijken. Een team van onderzoekers werkt momenteel aan een soort database van nabijgelegen sterren en berekenen de leefbare zone rond de sterren. Als het onderzoek begint kunnen astronomen direct gaan zoeken in deze regio’s.

Sterren zijn oorzaak van klimaatsverandering

Niet aardbewoners, maar hemellichamen zijn de oorzaak van klimaatsverandering. Kosmische straling afkomstig van sterren heeft langs een flinke omweg invloed op de hoeveelheid wolken. Deze reflecteren een deel van de zonnestraling richting ruimte. De zon bepaalt op zijn beurt hoeveel kosmische straling de aardatmosfeer binnenkomt. Een logische verklaring voor klimaatsverandering, zo lijkt de Deense klimaatwetenschapper Henrik Svensmark en de Engelse wetenschapsjournalist Nigel Calder.

Dinsdag nieuwe poging Sea Launch

Komende dinsdag zal de Sea Launch opnieuw een poging doen om een satelliet te lanceren. De lancering die komende dinsdag zal plaatsvinden had eigenlijk vorig jaar november al aan moeten vangen, maar werd uitgesteld wegens slecht weer. Het zal de eerste lancering van de Sea Launch worden na het ongeluk op 30 januari 2007.

Reusachtige gaswolk botst binnenkort op Melkweg

Een reusachtige wolk van waterstofgas ligt op ramkoers met de melkwegstelsel, zo hebben astronomen bekend gemaakt op een bijeenkomst van de American Astronomy Society. Wanneer de hele wolk ons sterrenstelsel zal raken, over zo’n veertig miljoen jaar, zal het een stortvloed aan nieuwe stervormingsgebieden teweeg brengen. In feite hoeven we niet zo lang meer te wachten, want de richel van de gaswolk komt ondertussen al in botsing met de Melkweg. Het vuurwerk is begonnen.

MESSENGER vliegt maandag langs Mercurius

Komende maandag zal de in 2004 gelanceerde Amerikaanse sonde MESSENGER langs Mercurius vliegen. Het laatste bezoek aan Mercurius door een ruimtesonde vond 33 jaar geleden plaats, namelijk door de Mariner-10. De MESSENGER zal in 2011 aankomen bij Mercurius en één jaar lang onderzoek gaan doen naar de binnenste planeet van ons zonnestelsel.

Inslagkans 2007 WD5 gedaald naar 1 op 10.000

Uit nieuwe berekeningen van de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA blijkt dat een inslag van de asteroïde 2007 WD5 op Mars is uitgesloten. Volgens de NASA zal de asteroïde Mars op 13 januari rond 13 uur Nederlandse tijd passeren op een afstand van ongeveer 26.000 kilometer. Afgelopen week werd de inslagkans van 3,9 procent al verlaagd naar 2,5 procent. Nu is de inslagkans 0,01 procent, een kans van 1 op 10.000.

Systeem ontdekt met vier sterren

Astronomen denken dat vele sterrensystemen in werkelijkheid verschillende sterren bevatten. Er zijn tweevoudige, drievoudige, en zelfs viervoudige groepen van sterren die onder invloed staan van hun zwaartekracht, zo is vanmiddag bekend gemaakt op de jaarlijkse bijeenkomst van de American Astronomy Society. Recentelijk is er namelijk een binair sterrensysteem ontdekt van vier sterren die in vergelijking met ons zonnestelsel tussen Jupiter en de zon om elkaar heen draaien. De ontdekking is verbazingwekkend, aangezien geen enkele telescoop op aarde het viertal van elkaar kan onderscheiden.

Locatie voorspeld van nieuwe exoplaneet

Voordat Neptunus net na 1840 werd ontdekt, konden astronomen zijn locatie voorspellen door gebruik te maken van de invloed die de gasplaneet op Uranus uitoefende. Nu is deze techniek opnieuw gebruikt om een planeet te vinden, maar deze keer gaat het om een gasplaneet die zich op een afstand van zo’n tweehonderd lichtjaar van onze planeet bevindt. Met behulp van deze methode kunnen objecten opgespoord worden die als het ware ‘ingepakt’ zitten in planetenstelsels, zo deelden astronomen van de universiteit van Arizona vandaag mee.

Oude sterren krijgen nieuwe planeten

Pas gevormde planetenstelsels volgen ieder dezelfde werkwijze. Ze storten ineen in een wolk van gas en stof, waardoor er een centrale moederster kan ontstaan met omcirkelende planeten. Maar astronomen hebben op een bijeenkomst van de American Astronomy Society bekend gemaakt dat ze twee merkwaardige sterren hebben gevonden, die beide opnieuw een planeetvormingsproces doormaken. Dat voltrekt zich meer dan miljoenen of zelfs miljarden jaren nadat de eerste planeten van het tweetal werden gevormd.

Nieuwe versie Google Sky gelanceerd

Vandaag kondigt Google de lancering van een nieuwe versie van Sky in Google Earth aan. Google Sky stelt wetenschappers, studenten en amateurastronomen in staat de miljoenen sterren en melkwegen te verkennen. De nieuwe versie van Google Sky biedt een breed scala nieuwe diensten, variërend van updates van kosmologische gebeurtenissen tot historische mappen en virtuele tours door het heelal.

Grote Jupiter en Neptunus mogelijk op elkaar gebotst

Ons zonnestelsel was in haar jeugd een onrustige plek. Gedurende honderden miljoenen jaren kwamen grote planetöiden met elkaar in botsing, waardoor er steeds grotere planeten werden gevormd. Nu blijkt dat hetzelfde proces plaatsvindt in andere planetenstelsels op dit moment, zo werd verteld op een bijeenkomst van de American Astronomy Society. Astronomen hebben namelijk een stelsel ontdekt waar vermoedelijk een object ter grootte van Jupiter en Neptunus op elkaar zijn gebotst en zo een bruine dwerg is ontstaan.

Meest verafgelegen explosie in het heelal ooit ontdekt

Vanaf vandaag kunnen we gedag zeggen tegen het record voor de meest verafgelegen gammauitbarsting die tot nu toe is waargenomen door astronomen, nu er op een afstand van ruim 7,4 miljard lichtjaar van de aarde een explosie heeft plaatsgevonden. GRB 070714B, de naam die de uitbarsting heeft gekregen, werd op 14 juli van het vorige jaar opgemerkt door NASA’s Swift-satelliet en bevindt zich ongeveer twee keer zo ver van onze planeet als de vorige recordhouder, zo hebben onderzoekers van de American Astronomy Society bekend gemaakt.

Grote spiraalstelsels ontstonden uit grote gas- en stofwolken

De algemene gedachte onder astronomen is dat de grote spiraalstelsels in het universum, zoals ons eigen melkwegstelsel, er een lange tijd over deden om bij elkaar te komen met behulp van de fusie met kleinere stelsels. Maar wat als die veronderstelling onjuist is? In plaats van dat de evolutie van deze objecten een lange tijd in beslag namen, kwamen de grootste sterrenstelsels in een korte tijd met elkaar in botsing, waardoor er enorme wolken van gas en stof ineen stortten. Dat is vandaag bekend gemaakt op de 211e bijeenkomst van de American Astronomy Society door onderzoekers uit Hawaï en Californië.

Opgewaardeerde Hubble zal negentig keer zo krachtig zijn

Astronauten van een missie van de Space Shuttle zullen tijdens hun reis in augustus van dit jaar verschillende instrumenten van NASA’s Hubble Space Telescope repareren en vervangen. Dat was twee jaar geleden al bekendgemaakt door de ruimtevaartorganisatie, maar nu is naar buiten gebracht dat de bekende ruimtetelescoop na afloop van deze onderhoudsmissie negentig keer zo krachtig zijn als na de laatste reparatie, die plaatsvond in 1993. Hubble zal tevens twee nieuwe instrumenten krijgen, zo werd verteld op een bijeenkomst van de American Astronomy Society.

Laagste radarecho opgevangen van de maan

Een team van wetenschappers heeft een radarecho met de laagst gebruikte frequentie ooit opgevangen van de maan vanaf het aardse oppervlak, zo is vandaag medegedeeld op een bijeenkomst van de American Astronomy Society. Tijdens het experiment met de echo van de maan werden krachtige radiogolven naar onze natuurlijke satelliet gezonden met een straalzender in Alaska. De gereflecteerde signalen, die vervaagden door de lange reis naar de maan, werden slechts 2,4 seconden later opgevangen door antennes in New Mexico.

Baby-versies van de Melkweg gevonden

Astronomen hebben kleine sterrenstelsels ontdekt die erg veel lijken op hoe ons eigen sterrenstelsel, de Melkweg, eruit zag na haar geboorte. De minieme stelsels zijn ongeveer tien tot twintig zo klein als ons eigen galactische thuis en bezitten ongeveer veertig keer zo weinig sterren als ons melkwegstelsel. Het licht dat is waargenomen met NASA’s Hubble Space Telescope van het aantal werd zo’n twee miljard jaar na het plaatsvinden van de oerknal uitgestoten, wat betekent dat astronomen de sterrenstelsels in hun jeugd konden zien.

Kosmische blauwe ‘kledders’ van sterren ontdekt

Astronomen hebben met behulp van NASA’s Hubble Space Telescope geopenbaard dat de schijnbaar onbegroeide uitgestrektheid van de interstellaire ruimte zogeheten blauwe ‘kledders’ bevat, die ruim tienduizend keer zo zwaar zijn als onze eigen zon. De ogen van de ruimtetelescoop ontdekten de objecten kort geleden, welke zo’n tweehonderd miljoen jaar geleden werden geboren tijdens een heftige galactische botsing. Vermoedelijk vormen het clusters die rijk zijn aan een groot aantal sterren.

Nieuwe zonnecyclus afgelopen week begonnen

Eind vorige week is er een nieuwe zonnecyclus begonnen. Zonnecyclus 24 begon met een kleine zonnevlek op de noordelijke helft van de zon. Deze zonnevlek ontstond op 30 graden ten noorden van de evenaar, wat betekent dat we begonnen zijn met een nieuwe zonnecyclus.

Derde bemande ruimtevlucht China na Olympische Spelen

China wil na de Olympische Spelen, die begint in augustus 2008, in Peking zijn derde bemande ruimtevlucht maken. Eerder lanceerde China al twee bemande vluchten, in 2003 en 2005. Door deze lanceringen is China het derde land ter wereld die een bemande vlucht uitvoerde waarbij de astronaut veilig terugkwam.

Ook Rusland gaat naar leven zoeken op maan Europa

Nadat Amerika en Europa bekend hebben gemaakt dat ze binnen enkele decennia naar leven zullen gaan zoeken op Jupiters maan Europa, heeft ook grootmacht Rusland medegedeeld dat het betrokken zal worden bij de zoektocht naar micro-organismen op de bodem van Europa’s koude oceaan. Dat meldt het Russische persbureau Interfax vandaag in haar ochtendeditie naar aanleiding van een interview met de ervaren wetenschapper Lev Zelyony in de hoofdstad Moskou.

Boorgaten op de maan kunnen klimaatpuzzel oplossen

In 2008 zal de onenigheid over het broeikaseffect ongetwijfeld doorgaan, terwijl we er nog steeds niet achter zijn gekomen of de uitstoot van broeikasgassen of de zonneactiviteit de veroorzaker is van de klimaatverandering. De ruimtevaartorganisaties hebben in ieder geval nóg een reden om terug naar de maan te gaan, want onze natuurlijke satelliet zou ons een grote bijdrage kunnen leveren aan de discussie rondom het broeikaseffect.

Bouwstenen voor leven gevonden bij jonge ster

Amerikaanse sterrenkundigen van het Carnegie Institution for Science hebben voor de eerste keer in de geschiedenis het bewijs gevonden voor de aanwezigheid van zeer complexe organische moleculen in een schijf van rood stof bij een verafgelegen ster. De acht miljoen jaar oude ster, die de naam HR 4796A heeft gekregen, wordt omringd door een protoplanetaire schijf van gas en stof waar de laatste fase van het planeetvormingsproces bijna is aangebroken. De ontdekking suggereert dat de bouwstenen voor het leven mogelijk te vinden zijn in de meeste planetenstelsels in het heelal.

Warmteplekken Saturnus raadsel voor wetenschappers

Op allebei de polen van Saturnus wervelen bijzondere warmteplekken die zelfs in de winter doorrazen. De warmteplekken bevinden zich in de gasachtige atmosfeer van de planeet aan beide polen. De polen zijn aanzienlijk warmer dan de omringende lucht, ongeveer even warm als de temperatuur aan de evenaar.

De aarde vanuit de ruimte: Plankton

In deze editie van ‘De aarde vanuit de ruimte’ staat er een waterschouwspel voor de kust van Namibië centraal. Op deze foto van de Envisat is er een kronkelende groenblauw gekleurde groep plankton te zien. Dit soort planktongroei verfraaien de wateren van de Zuid-Atlantische Oceean alleen voor de kusten van Namibië.

Jongste planeet ooit ontdekt bij zonachtige ster

Astronomen hebben vandaag bekendgemaakt dat ze de jongste planeet die om een zonachtige ster cirkelt hebben gedetecteerd, een ontdekking die ten gunste valt van de meest vooraanstaande planeetvormingstheorie. Een ruwe schatting laat zien dat de exoplaneet zo’n acht tot tien miljoen jaar oud is, die in vergelijking met de 4,5 miljard jaar oude aarde nog maar een kleine peuter is. Met de ontdekking van deze planeet, die de naam TW Hya b heeft gekregen, is de jacht op jonge planeten buiten ons zonnestelsel van start gegaan.

De aarde vanuit de ruimte: Nova Scotia

In deze editie van ‘De aarde vanuit de ruimte’ staat de Canadese provincie Nova Scotia, gelegen aan oostkust van Noord-Amerika, centraal. De provincie maakt deel uit van het vaste land en het schiereiland Cape Breton Island, gelegen in het oosten.

Vuurwerk aan de hemel: meteorenregen Boötiden

In de nacht van 3 op 4 januari aanstaande is het maximum van de meteorenregen Boötiden te aanschouwen, wanneer er onder ideale omstandigheden ruim 120 meteoren per uur gezien kunnen worden. En die ideale omstandigheden lijken er grotendeels te zijn, want het radiant van de meteorenzwerm staat tijdens het hoogtepunt hoog aan de hemel – op 88 graden boven de horizon – en de maan zal geen grote spelbreker zijn, omdat zij dan slechts voor 25 procent verlicht wordt. Kijken dus!

Vuurwerk aan de hemel: nieuwjaarskomeet 8P/Tuttle

Na de spectaculaire verschijning van 17P/Holmes in november is er op dit moment ook een andere, relatief heldere komeet te zien vanaf het noordelijk halfrond. Komeet 8P/Tuttle, die met een magnitude van iets minder dan +6 een vrij gemakkelijk doelwit is voor mensen met een verrekijker of een kleine telescoop, staat momenteel in het sterrenbeeld Perseus en stal twee nachten geleden de show toen het object dicht bij het sterrenstelsel M33 stond.