Astronomen ontdekken drie superaardes

Een Europees team van astronomen heeft met de 3,6 meter telescoop van de Europese Zuidelijke Sterrenwacht in Chili drie superaardes ontdekt, bij een ster met slechts iets minder massa dan onze zon. Deze drie exoplaneten draaien rond HD 40307, een ster op 42 lichtjaar van ons verwijderd in de richting van de zuidelijke sterrenbeelden Doradus en Pictor. De drie exoplaneten zijn 4,2, 6,7 en 9,4 keer zo zwaar als de aarde en draaien in 4,3, 9,6 en 20,4 dagen rond de ster.

Sinds de ontdekking in 1995 van de eerste exoplaneet bij de ster 51 Pegasus zijn er meer dan 270 exoplaneten gevonden, meestal bij sterren die lijken op onze zon. De meeste van deze exoplaneten zijn zogenaamde gasreuzen, zoals Jupiter of Saturnus. Volgens de huidige statistieken blijkt dat ongeveer 1 op elke 14 sterren zo’n gasreus bij zich heeft.

Met de komst van veel gevoeligere instrumenten, zoals de HARPS spectograaf op de 3,6-meter telescoop van de Europese Zuidelijke Sterrenwacht in Chili is het nu mogelijk om kleinere planeten te ontdekken, van twee tot tien maal de massa van de aarde. Zulke planeten worden superaardes genoemd, omdat ze massiever zijn dan de aarde, maar minder massief dan Uranus en Neptunus, die ongeveer vijftien maal de massa van de aarde hebben.

De astronomen hebben met de HARPS spectograaf nog meer exoplaneten ontdekt. Een superaarde van 7,5 aardmassa’s draait met een omlooptijd van 9,5 dagen om de ster HD 181433. Deze ster heeft ook een Jupiterachtige planeet met een omlooptijd van 3 jaar bij zich. Bij een andere ster is een exoplaneet van 22 aardmassa’s ontdekt met een omlooptijd van 4 dagen. Rond deze ster draait ook een Saturnusachtige planeet.

“Deze planeten zijn duidelijk slechts het topje van de ijsberg,” aldus professor Michel Mayor van de Sterrenwacht van Genève. “Uit onze gegevens blijkt dat er om een op de drie zonachtige sterren superaardes draaien of Neptunusachtige planeten met een omlooptijd korter dan 50 dagen.”