Hubble neemt reusachtig, met draden gevuld sterrenstelsel onder de loep

Met behulp van observaties die zijn uitgevoerd met de Hubble Space Telescope heeft men de krachten gevonden die verantwoordelijk zijn voor het bij elkaar houden van een merkwaardig netwerk dat bestaat uit honderd miljoen jaar oude, kabelachtige gasfilamenten in een enorm elliptisch sterrenstelsel. De foto’s die zijn gemaakt door de ruimtetelescoop geven antwoord op de vraag waarom de filamenten niet bezweken onder de druk van warmer gas dat hen omgeeft, wat overigens lange tijd een raadsel is gebleven voor astronomen.

Uit de beelden blijkt dat het gas in het stelsel NGC 1275 niet uit enkele grote, maar talloze kleinere draden bestaat. De opnamen van de Hubble zijn namelijk tien keer zo gedetailleerd als de foto’s die eerder werden gebruikt bij het onderzoek naar de filamenten. Iedere draad lijkt zich uit te strekken over een afstand van twintigduizend lichtjaar. De onderzoekers, die onder leiding stonden van Andrew Fabian van de Universiteit van Cambridge, zijn nu in staat om een beter beeld te krijgen van de magnetische velden die het gas bij elkaar weten te houden. Het gas waaruit de filamenten bestaan is sterk verwarmd door straalstromen die een supermassief zwart gat in het centrum van het elliptische stelsel uit heeft gestoten.

Bij dit proces worden er bubbels gevormd, die op hun beurt er weer voor zorgen dat er kleurrijke filamenten ontstaan in de rand van het sterrenstelsels. Het inmiddels afgekoelde gas in deze draden zou normaal beginnen te condenseren en de oorzaak zijn van de geboorte van nieuwe sterren, maar de magnetische velden die hen omgeven houden deze stervorming tegen door druk uit te oefenen. De onderzoekers zien NGC 1275 als het duidelijkste voorbeeld voor vele objecten die mogelijk ook in het bezit zijn van dergelijke filamenten. “Het is waarschijnlijk dat vele afgelegen, massieve sterrenstelsels ook omgeven worden door nevels van gas,” zei hij.

Klik op de afbeelding voor een grotere versie.